Exil.s & Création.s: Actietools van collectieven van mensen zonder papieren

Voor de vijfde keer op rij nodigt Exil.s & Création.s je uit voor een reeks workshops rond "good practices" en feestelijke events die de machtsverhoudingen onderzoeken achter artistieke, culturele en sociale projecten rond ballingschap. 

In een Belgische context, gekenmerkt door een restrictief migratiebeleid, administratieve selectiemechanismen en institutioneel geweld, creëert Exil.s & Création.s ruimte voor reflectie en uitwisseling. Een moment om perspectieven te verruimen, ervaringen te delen en te experimenteren met andere manieren om ballingschap, creatie en engagement met elkaar te verbinden. 

Zaterdag 6 juni 2026, van 9:30 tot 18:30.

  • Waar: Occupation VSP Defacqz -Livournestraat 80A - 1050 Brussel
  • Gratis toegang - inschrijving gewenst / niet verplicht 
  • Inschrijving aanbevolen voor de workshops
  • Maaltijd bereid door de collectieven - vanaf 7 € (ook vegetarische optie, cash only) 
  • Ongeveer 20 talen: Frans, Wolof, Lingala, Pulaar, Arabisch, Engels, enz.
  • Geen toegang voor mindervaliden
  • Activistische ruimte “om verder te gaan” 
  • Rondleidingen tijdens de tentoonstelling in KVS Box van 21.05.2026 tot 18.06.2026 

Mensen met of zonder papieren, kunstenaars, begeleiders, medewerkers in de sociale sector, de culturele sector en het onderwijs, activisten, en iedereen die nieuwsgierig is en zijn of haar houding ten opzichte van solidariteit op persoonlijk en professioneel vlak wil onderzoeken. 

  • Om even de tijd te nemen om op een andere manier na te denken over de verhalen rond ballingschap en de sociaal-culturele projecten waarbij mensen zonder papieren betrokken zijn 
  • Om ervaringen en collectieve praktijken te delen met mensen die te maken hebben met institutioneel geweld vanuit verschillende kanten 
  • Andere geëngageerde mensen ontmoeten, op de hoogte blijven van de eisen en realiteiten van de strijd van mensen zonder papieren, en verbindingen leggen tussen de verschillende strijdpunten. 

Programma van de dag 

  • 9:00: Onthaal (koffie, thee, koekjes, sap)
  • 9:30: Introductie: Voormiddag Exil.s & namiddag Création.s
  • 9:45: 3 participatieve workshops – inschrijving vereist (max. 15 personen)
    • 1. Welke administratieve en juridische praktijken binnen socio-culturele en artistieke projecten met mensen zonder papieren implementeren? 
    • 2. Is een getuigenis een strijdinstrument? 
    • 3. Hoe kunnen we culturele bemiddeling politiseren?
  • 11:45: terugkoppeling van de workshops
  • 13:00: Maaltijd bereid door collectieven van mensen zonder papieren
  • 14:30: Expo Nous ne sommes pas dangereux, nous sommes en danger in KVS Box
  • 15:00: Fashion Lutte door Leticia Assemien van l’Occupation du Bonheur
  • 16:00: Andere strijdinstrumenten door de collectieven: YEAM / Chorale des Invisibles / Zinnode - Zinneke / Shu-Ha-Da / VSP Productions / Baraka Grafika / …
  • 16:30: Anti-blabla-assemblee: uitwisseling met het publiek over de effecten van Exil.s & Création.s: Welke engagementen? Welke positioneringen? Welke concrete acties?
  • 17:30: Stripjam n met Baraka Grafika, les Voix des Djembé, Collectif Aladar
     

Programma van de workshops 

  • Atelier 1: Quelles pratiques administratives et juridiques imposer au sein des projets socio-culturels et artistiques avec les sans papiers? Cet atelier co-animé par des juristes et des expert·es des collectifs sans papiers propose des pistes concrètes pour nourrir les dossiers de régularisation et améliorer les engagements des associations.
  • Atelier 2: Le témoignage est-il un outil de lutte? Dans le champ culturel, social, éducatif, les personnes sans papiers sont régulièrement sollicitées pour “témoigner”:  Raconter leur parcours. Dire la violence. Rendre visible la lutte. Toujours raconter son “parcours” migratoire… Qu’est ce que ça produit? Que fait-on de ces paroles une fois qu’elles ont été livrées ? Qui décide de ce qui est raconté — et de ce qui ne l’est pas ? Pourquoi certaines paroles sont-elles audibles, et d’autres ignorées ? À quelles conditions une personne devient-elle “légitime” à parler ? Si le témoignage n’est pas neutre, peut-il devenir un outil de lutte?
  • Atelier 3: Comment politiser la médiation culturelle? Médiation culturelle : 2 mots à discuter et à politiser, à partir des définitions données par les membres des collectifs sans papiers. Cet atelier permettra de découvrir trois entrées : la médiation comme accueil, la médiation en lexique, et la médiation comme dialogue. Une discussion sera engagée avec les participant·es, autour de leurs conceptions, pratiques, constats.

Doorlopend gedurende de dag

  • Films over de strijd van mensen zonder papieren 
  • Militante ruimte “om verder te gaan”:  
    • Bibliotheek Ici sont les lions en documentatiecentrum BiBliOlivier 
    • Infostand van het VSP - iinfo over hoe je kan deelnemen aan de strijd. Publicaties (JSP, ID Noires, …) 
    • Infostand van de Ripostes: Getting the voice out / Abolish Frontex / Désorceler Frontex / UJAMA / Boza Fii / Collectif Mémoire Colonale et Lutte contre les Discriminations / Collectif des Mort·es de la rue / Collectif Païkoun / CESIR (UCL) / … 

Extra:

  • Nous ne sommes pas dangereux, nous sommes en danger van 21 mei tot 18 juni 2026 @ KVS Box 

  • Rondleiding CitéIDministrative op 19 april 2026 (14:00–17:00) & 14 juni 2026 (13:00–16:00) 

  • Basisopleiding Y EN A MARRE!!! 

Inschrijving voor de discussie

Inschrijving voor een workshop

Exil.s & Création.s is een initiatief van mensen zonder papieren, samen met mensen met papieren, collectieven en instellingen. Het staat open voor iedereen en wil zoveel mogelijk mensen zonder en met papieren die betrokken zijn bij kunst, cultuur of educatie samenbrengen.