Gedragscode

Met een Gedragscode en een Ethisch Comité wil Kanal erover waken dat integriteit, rechtvaardigheid, transparantie en ethiek de basis vormen van alles wat het doet, van zijn artistieke keuzes tot zijn dagelijkse werking. De Code kwam tot stand dankzij een collectief proces van luisteren, uitwisselen en reflecteren binnen de hele organisatie. Want Kanal ziet het museum als een gezamenlijk project dat elke dag opnieuw vorm krijgt dankzij de mensen die het bezoeken, er werken of eraan bijdragen.

Inleiding

Beste allemaal,

Kanal is ontstaan vanuit de overtuiging dat kunst en cultuur ruimte bieden voor reflectie, ontmoeting, emancipatie, verbeelding, verandering en collectieve verantwoordelijkheid. Als openbare instelling zonder winstoogmerk ten dienste van de samenleving beschouwen wij het museum als een gezamenlijk project dat elke dag opnieuw vorm krijgt dankzij de mensen die het bezoeken, er werken of eraan bijdragen. In nauwe wisselwerking met de gemeenschappen waarmee we in contact staan, onderzoeken, verzamelen, bewaren, interpreteren en presenteren we cultureel erfgoed.

Integriteit, billijkheid en transparantie vormen de leidende waarden van onze instelling en zijn onlosmakelijk verbonden met onze artistieke visie. Ze vormen de basis voor de manier waarop we tentoonstellingen samenstellen en realiseren, omgaan met onze stakeholders en zorg dragen voor elkaar. Professionaliteit vormt de basis voor het onderlinge vertrouwen dat nodig is om een constructieve dialoog mogelijk te maken en artistiek werk betekenis te geven. Het gaat daarbij niet om een formaliteit, maar om een essentiële voorwaarde voor alles wat we doen.

Ethiek vormt eveneens de kern van de cultuur die we gezamenlijk vormgeven. Ze komt tot uiting in onze handelingen, ons taalgebruik, onze besluitvorming en zelfs in onze stiltes. Ieder van ons draagt de verantwoordelijkheid om van Kanal een open, betrokken, rechtvaardige en respectvolle plek te maken, waar verschillende stemmen naast elkaar kunnen bestaan en waar zorg voor elkaar en voor onze omgeving geen holle frase is, maar een dagelijkse praktijk.

Deze Gedragscode is het resultaat van een gezamenlijk proces van luisteren, dialoog en reflectie binnen de hele instelling. Ze is niet bedoeld om op elk mogelijk dilemma een pasklaar antwoord te bieden. Wel reikt ze ons een gemeenschappelijk kader aan dat ons helpt kritisch na te denken, zaken in perspectief te plaatsen en zorgvuldig te handelen wanneer we worden geconfronteerd met complexe situaties, onzekerheid of druk.

We moedigen iedereen aan om zich uit te spreken wanneer iets niet in de haak lijkt, vragen te stellen wanneer een situatie onduidelijk is en elkaar te ondersteunen bij het zoeken naar de juiste handelwijze, zeker wanneer die moeilijk te bepalen is. Door aan de alarmbel te trekken wanneer iets niet goed loopt, nemen we onze verantwoordelijkheid op voor de ruimte die we met elkaar delen. Ethische kwesties kunnen worden voorgelegd aan je leidinggevende, aan het Ethisch Comité (ethics@kanal.brussels) of via een van de andere kanalen die in deze Code en in ons personeelsbeleid worden vermeld.

Deze Code weerspiegelt een gezamenlijk engagement voor integriteit, billijkheid en transparantie. We vertrouwen erop dat iedereen binnen het museum de principes van deze Code uitdraagt en de vastgelegde normen in de praktijk brengt. De Code geeft uitdrukking aan onze ambitie om Kanal en zijn verschillende onderdelen plekken te laten blijven waar artistieke vrijheid, kritisch denken, diversiteit en vernieuwing centraal staan. Het zijn plekken die op ethische en professionele wijze functioneren en in nauwe wisselwerking staan met de gemeenschappen die we dienen, overeenkomstig de principes van de ethische code voor musea van ICOM. We hopen dat iedereen deze Code beschouwt als een uitnodiging om alert te blijven, zorg te dragen voor elkaar en samen vorm te geven aan een museum dat zowel op artistiek als op ethisch vlak naar excellentie streeft.  

Yves Goldstein, Algemeen directeur
Kasia Redzisz, Artistiek directeur

Gemeenschappelijk goed en gedeelde rijkdom 

Ons bestuur is gestoeld op ons engagement om het algemeen belang te dienen en zorg te dragen voor het gemeenschappelijke culturele erfgoed dat ons is toevertrouwd. Het collectieve belang van de samenleving en de gemeenschappen staat daarbij centraal. Deze waarden vormen het uitgangspunt voor al onze handelingen. 

Een cultuur van overleg 

We streven naar een cultuur van overleg, waarin de uiteenlopende stemmen, perspectieven, inzichten en reacties van alle betrokkenen – personeelsleden, kunstenaars, curatoren, leden van de gemeenschappen en bezoekers – zoveel mogelijk een plaats krijgen in de besluitvorming. Waar mogelijk geven we deze betrokkenen ook een zichtbare en betekenisvolle rol in de werking en het leven van de instelling. 

Transparantie 

Om vertrouwen en verantwoordingsplicht te waarborgen, verbinden we ons ertoe open en transparant te handelen. Onze beslissingen, processen en handelingen moeten voor iedereen inzichtelijk zijn. Informatie over onze besluitvorming, werkwijzen en middelen, waaronder fondsenwerving en budgetten, maken we proactief of op verzoek openbaar. Zo leggen we tegenover de gemeenschappen verantwoording af over ons handelen. We streven ernaar onze communicatie en procedures zo transparant, toegankelijk en eenvoudig mogelijk te houden voor iedereen die met onze instelling in contact komt. 

Onafhankelijkheid 

Bij onze beslissingen staat het waarborgen van onze artistieke en culturele onafhankelijkheid voorop. We verbinden ons ertoe zelfstandig keuzes te maken die onze waarden en doelstellingen weerspiegelen, zonder ongepaste druk of beïnvloeding, van binnenuit noch van buitenaf. Onze beslissingen en standpunten zijn ingegeven door het algemeen belang en het belang van het museum, en staan los van de persoonlijke belangen of opvattingen van de directie, de personeelsleden of de financiers. Daarnaast voeren we, waar nodig, een voorafgaand integriteitsonderzoek (due diligence) uit naar belangrijke betrokkenen, om na te gaan of hun waarden en werkwijzen verenigbaar zijn met die van onze instelling. Zo geven we verder invulling aan ons engagement voor integriteit en wederzijds vertrouwen.

Respect

We onderhouden respectvolle en constructieve relaties met medewerkers, kunstenaars, curatoren, gemeenschappen, bezoekers, dienstverleners en alle andere betrokkenen. Een respectvolle omgang met personen en organisaties, met waardering voor hun standpunten en bijdragen, is essentieel voor een gezonde en goed functionerende werkomgeving, waarin geen plaats is voor enige vorm van misbruik, intimidatie of discriminatie. 

Regeneratie

Vanuit onze maatschappelijke verantwoordelijkheid streven we naar een regeneratieve aanpak, waarbij we ons laten inspireren door levende systemen. Onze ambitie gaat verder dan het verkleinen van onze ecologische voetafdruk: we willen sociale en ecologische systemen herstellen en versterken, vanuit het besef dat menselijke en niet-menselijke systemen onderling verbonden zijn en zich in wisselwerking met elkaar ontwikkelen. Dit vraagt om een grondige verandering van onze werkwijzen en onze visie, waarbij regeneratie geleidelijk aan een centrale plaats krijgt in al onze projecten. We zetten ons in voor de ondersteuning en ontwikkeling van een lokale en circulaire economie.

Onze Code weerspiegelt wie we zijn, waar we voor staan en welke normen we onszelf opleggen. Hij maakt duidelijk dat we ons ertoe verbinden om op een integere en rechtvaardige manier te handelen en biedt houvast bij het nemen van weloverwogen en ethisch verantwoorde beslissingen. Telkens wanneer we twijfelen over de juiste handelwijze, raadplegen we deze Code. De Code is van toepassing op alle medewerkers van Kanal, de leden van de raad van bestuur, de verschillende onderdelen van onze instelling en hun medewerkers, de dienstverleners en, voor zover dit uitdrukkelijk in de Code is bepaald, ook op andere betrokkenen.

Hoewel de Code belangrijke richtlijnen biedt, kan hij niet alle ethische vraagstukken behandelen waarmee we te maken kunnen krijgen. Ook wanneer de Code of ons beleid geen rechtstreeks antwoord biedt, blijft het onze verantwoordelijkheid om in alle omstandigheden eerlijk en integer te handelen. Stel jezelf daarbij de volgende vragen:

  • Weerspiegelt deze beslissing de principes van de Code en strookt ze met onze waarden?
  • Is deze beslissing wettelijk toegestaan?
  • Zou ik er moeite mee hebben als deze beslissing openbaar werd gemaakt?
  • Kan deze beslissing negatieve gevolgen hebben voor onze betrokkenen, de kunstwerken die we tentoonstellen of onze reputatie?
  • Zijn mijn bedoelingen duidelijk en ben ik bereid de volledige verantwoordelijkheid voor het resultaat te dragen?
  • Luister ik echt naar de bezorgdheden, ideeën en standpunten van anderen?
  • Spreek ik me uit wanneer ik ergens bezorgd over ben en dat nodig is?

Als je twijfelt, is het belangrijk om voordat je handelt advies in te winnen bij je leidinggevende of het Ethisch Comité (ethics@kanal.brussels).

Wanneer wetten, regelgeving of externe gedragscodes strengere normen voorschrijven dan de normen in dit document, volgen we altijd de strengste.

Bij Kanal staat openheid voorop. De integriteit van het museum steunt op het onderlinge vertrouwen, de gezamenlijke verantwoordelijkheid en de waakzaamheid van iedereen die bij de instelling betrokken is. We verbinden ons ertoe een omgeving te creëren waarin iedereen zich veilig voelt om bezorgdheden te uiten, zonder angst voor represailles. Een probleem melden getuigt niet alleen van verantwoordelijkheidszin, maar draagt ook bij aan de gezamenlijke ethische cultuur van de instelling en aan de zorg voor de gemeenschappelijke middelen die ons zijn toevertrouwd. Het is een uiting van wederzijdse zorg en versterkt ons engagement tegenover elkaar en tegenover de instelling. 

Heb je een vraag, maak je je ergens zorgen over of sta je voor een ethisch dilemma? Vermoed je dat er sprake is van wangedrag, een inbreuk op deze Code of ons beleid of een overtreding van de wet? Aarzel dan niet om advies of hulp te vragen of je bezorgdheid kenbaar te maken. Je kunt hiervoor terecht bij je leidinggevende, de dienst Human Resources of het Ethisch Comité (ethics@kanal.brussels). Afhankelijk van de aard van de melding wordt deze behandeld overeenkomstig ons personeelsreglement en de toepasselijke regelgeving inzake de bescherming van klokkenluiders.

Meldingen van wangedrag en inbreuken worden ernstig genomen en met de grootst mogelijke zorgvuldigheid, onafhankelijkheid, billijkheid en integriteit behandeld, binnen een redelijke termijn. Kanal verbindt zich ertoe alle meldingen vertrouwelijk te behandelen en tolereert geen enkele vorm van represailles tegen wie te goeder trouw een bezorgdheid uit.

Anonieme meldingen zijn mogelijk, maar we moedigen iedereen aan om vrijwillig zijn of haar identiteit bekend te maken. Zo kunnen we ervoor zorgen dat alle nodige informatie beschikbaar is om de kwestie billijk en volledig te onderzoeken. Wie ervoor kiest zijn of haar identiteit bekend te maken, weet dat deze vertrouwelijk blijft en uitsluitend wordt vrijgegeven wanneer de wet dat vereist.

Wanneer na een zorgvuldig en onpartijdig onderzoek blijkt dat deze Code of ons beleid bewust is geschonden, worden passende maatregelen genomen om de situatie recht te zetten. Overeenkomstig ons personeelsreglement en de geldende arbeidswetgeving kunnen deze maatregelen bestaan uit een mondelinge of schriftelijke waarschuwing of andere corrigerende maatregelen, en in voorkomend geval zelfs leiden tot ontslag.

Hoewel niemand het zover wil laten komen, kan een oprechte cultuur van gedeelde integriteit alleen in stand worden gehouden als iedereen verantwoordelijkheid neemt voor zijn of haar handelen. Alleen zo kunnen we het onderlinge vertrouwen bewaren en ervoor zorgen dat de waarden die we binnen onze instelling hoog in het vaandel dragen, ook daadwerkelijk door iedereen worden nageleefd.

Ons museum

Belangenconflicten maken deel uit van zowel het professionele als het persoonlijke leven en kunnen iedereen treffen, zeker wanneer ze zich voordoen binnen kleinere gemeenschappen. Een belangenconflict op zich is niet problematisch, maar vraagt wel om waakzaamheid en een transparante aanpak. Wanneer belangenconflicten niet worden aangepakt, kunnen ze het vertrouwen in de instelling ondermijnen en afbreuk doen aan onze gezamenlijke verantwoordelijkheid voor het museum, het gemeenschappelijke culturele erfgoed en de vele relaties waarop onze werking steunt. Dat risico ontstaat wanneer persoonlijke belangen zwaarder doorwegen dan het collectieve welzijn.

  • Er is sprake van een belangenconflict wanneer de persoonlijke belangen van een medewerker, een dienstverlener of een lid van de raad van bestuur van invloed zijn op diens professionele oordeel bij de uitoefening van de functie, of de schijn daarvan wekken. Beslissingen moeten altijd worden genomen in het belang van Kanal en niet om persoonlijke belangen te dienen of familieleden, goede vrienden of andere personen met wie men privébanden heeft, te bevoordelen.
  • We verbinden ons ertoe elk belangenconflict tijdig te herkennen, te melden, te voorkomen en aan te pakken.
  • We onthouden ons van persoonlijke activiteiten die een belangenconflict met de collectie van Kanal kunnen veroorzaken. Het gaat bijvoorbeeld om speculatieve transacties in kunstwerken op basis van voorkennis over voorgenomen aankopen, het aanhouden van financiële deelnemingen in galerieën of kunsthandels, of transacties die de indruk kunnen wekken dat we misbruik maken van onze positie. De aankoop van kunstwerken voor privédoeleinden die losstaan van het programma van de instelling, wordt niet als een belangenconflict beschouwd, zolang daarbij geen gebruik wordt gemaakt van vertrouwelijke informatie of van onze positie binnen het museum.
  • Vertrouwelijke informatie over het museum mag nooit voor persoonlijke doeleinden worden gebruikt of op ongepaste wijze met derden worden gedeeld.
  • We mogen onze persoonlijke opvattingen of belangen nooit voorstellen als het officiële standpunt van het museum. Beslissingen over dergelijke standpunten worden immers gezamenlijk genomen, volgens de geldende bestuursprocedures.
  • Medewerkers, dienstverleners en leden van de raad van bestuur, evenals hun naasten, mogen geen financiële of professionele banden met organisaties die zakelijke relaties met het museum onderhouden, zoals leveranciers, verzwijgen.
  • Leden van de directie, dienstverleners, leden van de raad van bestuur en andere medewerkers die bevoegd zijn om het museum extern te vertegenwoordigen, mogen niet actief betrokken zijn bij organisaties waarvan de missie of werkwijzen rechtstreeks indruisen tegen de ethische engagementen van het museum. Het gaat bijvoorbeeld om organisaties uit de wapenindustrie, de bewakingssector, de winningsindustrie of politieke organisaties waarvan de standpunten onverenigbaar zijn met de principes van deze Code.
  • Afhankelijk van onze functie oefenen we geen externe beroepsactiviteiten of zelfstandige activiteiten uit die niet zijn gemeld en die in strijd zijn met onze verantwoordelijkheden bij Kanal, deze belemmeren of ermee concurreren. Dat kan bijvoorbeeld het geval zijn wanneer dergelijke activiteiten te veel tijd of aandacht vergen, inhoudelijk onverenigbaar zijn met onze functie, botsen met de waarden van het museum of aanleiding geven tot mogelijke loyaliteitsconflicten. Deze verplichting geldt, waar van toepassing, ook voor dienstverleners.
  • We aanvaarden van derden geen geschenken, blijken van gastvrijheid of vormen van onthaal of ontspanning die ons vermogen om in het belang van de instelling te handelen zouden kunnen beïnvloeden of zelfs maar de schijn daarvan zouden kunnen wekken. 
    • We aanvaarden uitnodigingen, blijken van gastvrijheid, vormen van derden uitsluitend voor zover deze binnen de grenzen en voorwaarden blijven die ook voor onze eigen medewerkers gelden.
    • Bederfelijke geschenken van derden (zoals verse etenswaren, bloemen, fruit, chocolade of wijn) delen we met onze collega's op kantoor, in plaats van ze mee naar huis te nemen.
    • We mogen kleine, symbolische geschenken (zoals een eenvoudige pen of mok) behouden, op voorwaarde dat de marktwaarde ervan niet meer dan enkele euro's bedraagt. Alle andere geschenken sturen we terug naar de afzender of schenken we aan een organisatie zonder winstoogmerk. 
    • Geschenken van kunstenaars (zoals een bedanktekening met een persoonlijke opdracht aan een curator) mogen we behouden, op voorwaarde dat ze bescheiden zijn en slechts een geringe marktwaarde hebben. Hiervoor is wel de voorafgaande schriftelijke toestemming van onze leidinggevende vereist.
  • Intieme of familiale relaties die van invloed kunnen zijn op beslissingen over aanwerving, beoordeling, begeleiding of andere professionele aangelegenheden, moeten worden gemeld. Dit geldt bijvoorbeeld voor een liefdesrelatie tussen een leidinggevende en een medewerker aan wie deze rechtstreeks leiding geeft.
  • Hoewel het onmogelijk is om alle mogelijke belangenconflicten op te sommen, vertrouwen we op waakzaamheid, een goed beoordelingsvermogen en een sterk besef van onze gezamenlijke verantwoordelijkheid om zorgvuldig en integer te handelen.
  • Belangenconflicten moeten onverwijld worden gemeld aan je leidinggevende, de dienst Human Resources of het Ethisch Comité, zodat passende maatregelen kunnen worden genomen.
  • Belangenconflicten worden aangepakt met passende en evenredige maatregelen, zoals het zich onthouden van deelname aan een bepaalde procedure, het toewijzen van andere taken, het formeel melden van het belangenconflict, een onafhankelijke beoordeling of het zich onthouden van deelname aan de besluitvorming.

Bij Kanal zetten we ons in voor de bescherming van intellectuele-eigendomsrechten en het behoud van het culturele gemeengoed waarop deze rechten voortbouwen. Beide vormen de basis van ons gedeelde creatieve en culturele ecosysteem. Intellectuele eigendom is belangrijk om het auteurschap van makers te erkennen, evenals de daarmee verbonden morele rechten, en om het economisch verkeer te faciliteren. Het culturele gemeengoed is even essentieel: elk idee, kunstwerk, gegeven, stukje informatie of culturele uiting, hoe vernieuwend ook, bouwt voort op het werk van anderen en draagt op zijn beurt bij aan een ruimer cultureel gemeengoed, dat verder reikt dan privébezit en markten. Daarom is het belangrijk om via ons programma en door onze databanken toegankelijk te maken, billijke toegang, een open dialoog en een verantwoord hergebruik van dit gemeenschappelijke culturele erfgoed te bevorderen.

  • Wij bezitten de intellectuele-eigendomsrechten op al onze aanwinsten en collecties, evenals op de bijbehorende documentatie, met inbegrip van aanvullende documentatie die naar aanleiding van of in verband met deze aanwinsten tot stand komt. Hetzelfde geldt voor alle documenten en andere creaties die medewerkers in het kader van hun functie bij Kanal ontwikkelen, schrijven, ontwerpen, tekenen, schilderen, bouwen of installeren, met strikte inachtneming van de integriteit van deze werken. Vanuit dit uitgangspunt streven we ernaar de creaties en producties van Kanal zo breed mogelijk te delen, via alle daarvoor geschikte kanalen en middelen.
  • We respecteren de intellectuele-eigendomsrechten van kunstenaars en auteurs door billijke overeenkomsten te sluiten en een passende vergoeding te waarborgen voor de verwerving, reproductie en het gebruik van kunstwerken en bijbehorende documentatie.
  • We willen de strikte toepassing van het intellectuele-eigendomsrecht enigszins versoepelen door kunstenaars aan te moedigen gebruik te maken van Creative Commons-licenties. Waar mogelijk stimuleren we het gebruik van deze licenties of gelijkwaardige alternatieven, om vrije toegang, verantwoord delen en toekomstige creativiteit te bevorderen.
  • We streven ernaar Creative Commons-licenties in onze overeenkomsten op te nemen wanneer dat relevant is, bijvoorbeeld voor software, teksten van kunstenaars, curatoren en auteurs, afbeeldingen die door het museum zijn gemaakt en het gebruik van bepaalde kunstwerken.
  • Door met onze partners, kunstenaars, curatoren, auteurs en andere musea ruime gebruikslicenties en Creative Commons-licenties af te spreken, creëren we ruimere mogelijkheden voor toegang tot cultuur. Dat doen we via onze bibliotheek, ons programma en onze verschillende digitale communicatiekanalen, bijvoorbeeld in het kader van Open Science en Open Access.

Bij Kanal verbinden we ons ertoe persoonsgegevens en vertrouwelijke informatie te beschouwen als essentiële bouwstenen van het onderlinge vertrouwen binnen onze gemeenschap, en niet als handelswaar die naar believen kan worden geëxploiteerd. 

  • We behandelen persoonsgegevens zorgvuldig en met inachtneming van de geldende regelgeving inzake gegevensbescherming. We verzamelen, bewaren en verwerken persoonsgegevens uitsluitend voor rechtmatige doeleinden en met de duidelijke toestemming van de betrokkenen.
  • We waarborgen het recht van betrokkenen op inzage in hun persoonsgegevens, op rectificatie en op het wissen ervan, met respect voor hun persoonlijke levenssfeer en autonomie.
  • Afhankelijk van de omstandigheden vragen we vooraf toestemming of informeren we het publiek voordat we binnen de instelling personen fotograferen, filmen of op een andere manier opnemen. Wat de beelden van bewakingscamera's betreft, houden we ons aan de geldende wetgeving inzake de installatie en het gebruik van dergelijke systemen. 
  • We waarborgen het recht van gebruikers om anoniem te blijven wanneer zij gebruikmaken van het open wifinetwerk van Kanal, de websites, apps en reserveringsdiensten van de instelling.
  • We beperken de toegang tot persoonsgegevens en vertrouwelijke informatie tot bevoegde personen en zien erop toe dat deze gegevens niet langer worden bewaard dan noodzakelijk.
  • We treffen doeltreffende beveiligingsmaatregelen om ongeoorloofde toegang tot, inbreuken op of misbruik van persoonsgegevens en vertrouwelijke informatie te voorkomen.
  • We zien erop toe dat derden die namens ons gegevens verwerken, dezelfde hoge normen inzake gegevensbescherming en -beveiliging naleven. 
  • We passen ons beleid inzake gegevensbescherming toe om een samenhangende aanpak en de naleving van goede praktijken te waarborgen.

Kanal maakt gebruik van digitale technologieën en hulpmiddelen, waaronder generatieve artificiële intelligentie (AI), ten dienste van iedereen. We streven ernaar deze hulpmiddelen op een verantwoorde en transparante manier in te zetten, in overeenstemming met onze waarden. Daarbij stellen we integriteit, de eerbiediging van de rechten van gebruikers en technologische innovaties die het culturele gemeengoed versterken, voorop. We zijn ons er ook van bewust dat sommige opkomende digitale technologieën risico's kunnen inhouden voor de verschillende groepen die bij de werking en opdracht van Kanal betrokken zijn, in het bijzonder voor kunstenaars. Daarom verbinden we ons ertoe de impact van nieuwe technologieën nauwlettend op te volgen.

  • We streven er zoveel mogelijk naar generatieve AI-oplossingen te gebruiken die transparant, begrijpelijk en uitlegbaar zijn. Daarbij zien we erop toe dat beslissingen inzichtelijk zijn en de resultaten betrouwbaar. We vermijden actief oplossingen waarvan bekend is dat ze vooringenomenheid, discriminatie, onnauwkeurigheden, algoritmische ondoorzichtigheid of ongelijke behandeling in de hand werken.
  • We beoordelen en beperken de mogelijke risico's van de digitale technologieën die we gebruiken. Daarbij zien we erop toe dat deze bijdragen aan onze doelstellingen en voldoen aan onze ethische eisen en onze eisen op het gebied van veiligheid en kwaliteit.
  • We zorgen ervoor dat door generatieve AI geproduceerde inhoud altijd onder menselijk toezicht staat en door mensen wordt gecontroleerd op juistheid, relevantie en inclusiviteit. Dat geldt in het bijzonder voor gevoelige beslissingen of beslissingen met ingrijpende gevolgen, zoals beslissingen over communicatie, strategische keuzes, personeelsbeslissingen die gevolgen hebben voor onze medewerkers en beslissingen die betrekking hebben op kunstenaars en het publiek.
  • We vermelden duidelijk wanneer inhoud (zoals interne of externe communicatie) of besluitvorming geheel of gedeeltelijk met behulp van een specifieke generatieve AI-tool tot stand komt.
  • We gebruiken geen digitale technologieën, waaronder door generatieve AI geproduceerde inhoud, om collega's of andere betrokkenen te misleiden of te manipuleren. 
  • We voeren geen vertrouwelijke of gevoelige informatie over het museum of personen in op generatieve AI-platforms.

Corruptie, witwassen en fraude zijn illegale praktijken die het vertrouwen in de instelling ondermijnen en ernstige gevolgen hebben voor de samenleving, het milieu en ons gemeenschappelijke culturele weefsel. Deze praktijken zijn fundamenteel onverenigbaar met de collectieve verantwoordelijkheid, transparantie en het onderlinge vertrouwen die het museum hoog in het vaandel draagt. Het waarborgen van de financiële integriteit is een wettelijke verplichting en getuigt van ons gezamenlijke engagement om het culturele en materiële gemeengoed dat het publiek ons heeft toevertrouwd, te beschermen, onder meer in de vorm van publieke eigendommen en publieke financiering.

  • We doen noch aanvaarden betalingen of voordelen van welke aard ook met een onwettig doel of om een ongeoorloofd voordeel te verkrijgen.
  • We vragen noch aanvaarden financiering, blijken van gastvrijheid, geschenken, schenkingen, dienstverleningscontracten, kunstwerken of andere voordelen die onze curatoriële, programmatorische, financiële of organisatorische onafhankelijkheid ongeoorloofd zouden kunnen beïnvloeden of bedoeld zijn om die onafhankelijkheid te beïnvloeden.
  • We nemen op geen enkele wijze deel aan het witwassen van geld en verlenen er evenmin onze medewerking aan. Waar nodig voeren we voorafgaande controles uit op financiële transacties.
  • We wijzen elke vorm van fraude af, waaronder het vervalsen van documenten, het onrechtmatig onttrekken of aanwenden van middelen en het samenspannen met externe partijen.

Kanal functioneert in een publieke, culturele en maatschappelijk gevoelige context. Als museum zijn we belast met de zorg voor de kunstwerken en het culturele erfgoed die ons zijn toevertrouwd, evenals voor onze bezoekers. Dat vraagt om voortdurende aandacht en waakzaamheid. Ondanks alle inspanningen kunnen zich onverwachte gebeurtenissen voordoen die gevolgen hebben voor bezoekers, medewerkers, kunstwerken, infrastructuur, partners of de reputatie van de instelling. Een crisis kan zich op elk moment voordoen en bestaat uit een ernstige gebeurtenis of situatie die de normale werking van het museum verstoort of dreigt te verstoren. Een doeltreffend crisisbeheer is een essentieel onderdeel van een verantwoord museumbeleid.

  • In geval van een crisis moeten we klaarstaan om snel te reageren, zorgvuldig te handelen en op een verantwoorde manier te communiceren. Zo waarborgen we de veiligheid van mensen, beschermen we het cultureel erfgoed en behouden we het vertrouwen van het publiek. Een crisis kan onder meer de volgende vormen aannemen (deze opsomming is niet limitatief):
    • Controverses rond vervalsingen, onregelmatige verwervingen, de vervreemding van werken uit de collectie of een twijfelachtige herkomst.
    • Het uitblijven van de teruggave van werken of juridische geschillen met betrekking tot de collecties.
    • Conflicten met schenkers, praktijken van artwashing en speculatie.
    • Kwesties in verband met culturele toe-eigening, schijninclusie (tokenisme) of maatschappelijk gevoelige inhoud, zoals gevallen van homofobie, racisme, transfobie, vrouwenhaat, discriminatie van mensen met een beperking, leeftijdsdiscriminatie of antisemitisme die extern aan het licht zijn gekomen.
    • Controversiële curatoriële beslissingen of tentoonstellingen die aanleiding hebben gegeven tot hevige negatieve reacties.
    • Controverses of kritische reacties van het publiek over het gedrag van kunstenaars of andere personen die in onze collectie vertegenwoordigd zijn en van wie de werken in het museum worden tentoongesteld of deel uitmaken van ons programma. Het kan daarbij onder meer gaan om beschuldigingen van ongepast gedrag of andere problematische gedragingen, zoals intimidatie.
    • Campagnes op sociale media, petities of openbare protestacties gericht tegen het museum.
    • Felle kritiek in de pers, politieke druk of reputatieschade.
    • Situaties die het vertrouwen van onze publieksgroepen in het museum of hun betrokkenheid bij de instelling kunnen ondermijnen.
    • Openbare beschuldigingen van seksuele intimidatie, machtsmisbruik of ander onethisch of onwettig gedrag, zoals corruptie, belangenconflicten of belastingfraude.
    • Schandalen, rechtszaken of politieonderzoeken waarbij leden van de raad van bestuur of het directieteam betrokken zijn.
    • Geschillen binnen de raad van bestuur, financiële instabiliteit of het onverwachte vertrek van leden van de raad van bestuur of de algemene directie.
    • Diefstal, beschadiging of verlies van kunstwerken.
    • Tekortschieten bij de conservering van kunstwerken of bij de voorbereiding van een tentoonstelling.
    • Vertragingen en annuleringen in het programma die onze reputatie aanzienlijk kunnen schaden.
    • Ongevallen of overlijdens waarbij medewerkers, dienstverleners, kunstenaars of bezoekers betrokken zijn.
    • Milieunoodsituaties, zoals accidentele lozingen, overstromingen, aardbevingen of andere natuurrampen.
    • Terroristische aanslagen of andere bedreigingen van de veiligheid.
    • Cyberaanvallen of andere digitale of informaticaincidenten die gevolgen hebben voor de collecties, de activiteiten of de persoonsgegevens van bezoekers.
  • We beschikken over een crisisteam dat bestaat uit sleutelfiguren uit de verschillende diensten. Het crisisteam:
    • komt onmiddellijk bijeen en uiterlijk binnen twaalf uur na het uitbreken van de crisis;
    • analyseert de situatie, brengt de betrokken aandachtsgebieden in kaart en beoordeelt de risico's;
    • neemt alle redelijke maatregelen om de risico's voor bezoekers, medewerkers, collecties, infrastructuur en de reputatie van de instelling te beperken.
    • stelt een interventieplan op waarin de rollen, verantwoordelijkheden en termijnen duidelijk zijn vastgelegd. Dit plan wordt vervolgens ter goedkeuring voorgelegd aan de algemene directie. De beslissingen worden genomen op basis van de aanbevelingen van het crisisteam en moeten unaniem worden genomen;
    • volgt de uitvoering op totdat het interventieplan volledig is uitgevoerd.
    • zorgt voor een snelle, nauwkeurige en verantwoorde interne en externe communicatie.
    • voert na afloop van de crisis een evaluatie uit om de nodige lessen te trekken en onze paraatheid voor toekomstige crisissen te versterken.
  • We beschikken over een noodplan dat erop gericht is de veiligheid van personen te waarborgen en de kunstwerken die aan onze zorg zijn toevertrouwd te beschermen.
  • We verbinden ons ertoe om:
    • incidenten niet te verbergen of te bagatelliseren, in het bijzonder wanneer het incident het vertrouwen van het publiek, de veiligheid van bezoekers of het cultureel erfgoed in gevaar brengt;
    • individuele belangen, reputatieoverwegingen of politieke druk nooit te laten primeren op ethische en veiligheidsoverwegingen;
    • niet op eigen initiatief te handelen zonder voorafgaand overleg met het crisisteam of zonder een duidelijk interventieplan;
    • de onderliggende structurele problemen die tot de crisis hebben bijgedragen, daadwerkelijk aan te pakken.

In het kader van onze maatschappelijke verantwoordelijkheid verbinden we ons ertoe zorg te dragen voor het ecologische, menselijke en niet-menselijke gemeengoed. Dat doen we door praktijken toe te passen die natuurlijke hulpbronnen herstellen, de biodiversiteit bevorderen en bijdragen aan de regeneratie van ecosystemen. Onze ambitie op het gebied van regeneratie steunt op een reeks principes die richting geven aan onze reflectie en initiatieven en de samenhang en verdere ontwikkeling van de duurzaamheidsaanpak van Kanal waarborgen. We passen deze principes toe in alle hoofdstukken van deze Code: van ons bestuur tot onze digitale activiteiten, van onze aanpak op het gebied van diversiteit tot onze interacties met alle betrokkenen. Daarmee onderstrepen we dat duurzaamheid en regeneratie een fundamentele plaats innemen in alle aspecten van onze werking.

  • We hanteren een systeembenadering en hebben oog voor de onderlinge verbanden tussen de culturele, sociale, economische en ecologische dimensies van ons werk. We brengen aangrijpingspunten voor verandering in kaart, experimenteren en streven naar voortdurende verbetering.
  • We dragen zorg voor menselijke relaties en stimuleren diversiteit, samenwerking, inclusie en wederzijds leren in alle activiteiten van het museum. Zie het hoofdstuk ‘Ons team’.
  • We zetten ons actief in voor de lokale omgeving en luisteren naar de behoeften van de wijk, de stad en de regio. We ontwikkelen samenwerkingsverbanden en projecten die zowel gemeenschappen als ecosystemen en lokale partners ten goede komen.
  • We stemmen ons handelen af op de doelstellingen van het publieke beleid en zien erop toe dat onze initiatieven stroken met het algemeen belang en aansluiten bij de sociale en ecologische beleidslijnen van de openbare instellingen.
  • We ontwerpen elk project vanuit een circulaire benadering, waarbij we inzetten op hergebruik, bewust en spaarzaam omgaan met middelen, de vermindering van de CO₂-uitstoot en het optimaal benutten van lokale hulpbronnen.
  • We aanvaarden dat we soms dingen moeten laten en beseffen dat niet alles kan worden gedaan, geproduceerd of geconsumeerd. We maken bewuste keuzes om hulpbronnen te behouden.
  • We streven naar een evenwicht tussen prestaties en veerkracht, tussen efficiëntie op korte termijn en robuustheid op lange termijn.
  • We brengen proefprojecten met een groot potentieel voor regeneratieve transformatie in kaart en ontwikkelen ze verder. Zo willen we hefbomen voor structurele verandering creëren, bijvoorbeeld door: in onze museumwinkels een assortiment ecologisch ontworpen producten en diensten aan te bieden; lokaal vakmanschap en lokale kunstenaars te promoten; dit aanbod te verbinden met de educatieve werking en publieksbemiddeling van Kanal; duurzaamheid vanaf de ontwerpfase als creatieve randvoorwaarde mee te nemen in artistieke projecten.
  • We beperken de CO₂-uitstoot van onze programmerings- en productieactiviteiten en verbinden ons ertoe het hergebruik van materialen en onderdelen uit onze artistieke producties geleidelijk aan te verhogen, overeenkomstig ons Charter voor circulariteit en duurzaamheid.
  • We beperken de milieu-impact van de scenografie, het transport van kunstwerken en materiaal, de aanwinsten, de bruiklenen, de conservering van kunstwerken en de communicatiemiddelen.
  • We moedigen kunstenaars, medewerkers en curatoren aan om in hun praktijk te experimenteren met duurzame en regeneratieve methoden, materialen en concepten.
  • We geven bij onze aankopen zoveel mogelijk de voorkeur aan lokale en milieuvriendelijke materialen en houden bij al onze aankopen rekening met duurzaamheid. We zien erop toe dat onze aankopen voldoen aan de geldende ethische en milieunormen en deze waar mogelijk zelfs overtreffen.
  • We verminderen ons energieverbruik door het nauwgezet op te volgen en het energiegebruik te optimaliseren, in het bijzonder de klimaatregeling bij tentoonstellingsprojecten. Daarnaast voeren we maatregelen in zoals ledverlichting, bewegingssensoren en energiezuinige technische en mechanische installaties die nodig zijn voor onze activiteiten en de werking van het gebouw.
  • We voeren waterbesparende maatregelen in en stimuleren een bewust en spaarzaam watergebruik in al onze activiteiten.
  • We volgen de principes van de Ladder van Lansink en bevorderen een lokale en circulaire economie in alle domeinen van onze werking: van programmering en productie tot educatieve activiteiten, de drukkerij, communicatie, de museumwinkels en de horeca.
  • We vermijden niet-noodzakelijke verplaatsingen en geven de voorkeur aan duurzame vervoersmiddelen om de CO₂-uitstoot van onze verplaatsingen en logistieke activiteiten te beperken.
  • We ontwikkelen een programma dat milieurechtvaardigheid onder de aandacht brengt en het belang ervan binnen onze culturele context benadrukt.
  • We werken samen met lokale en translokale milieuorganisaties en -bewegingen om onze inspanningen af te stemmen op bredere regeneratieve initiatieven. Daarbij dragen we onder meer bij aan de oprichting van netwerken voor het delen van hulpbronnen.
  • We moedigen bezoekers aan om stil te staan bij hun eigen impact op het milieu.
  • We formuleren concrete doelstellingen, volgen de voortgang op en leggen transparant verantwoording af over de resultaten en de mate waarin we deze doelstellingen realiseren.
  • We geven de voorkeur aan concrete acties die daadwerkelijk tot verandering leiden, boven louter symbolische gebaren.

Ons team

Het verdedigen van de mensenrechten en het naleven van alle toepasselijke arbeidswetgeving zijn niet alleen wettelijke verplichtingen, maar vormen ook fundamentele beginselen van wederzijdse zorg en respect. Dit engagement vormt de kern van de opdracht van het museum als culturele instelling die zich toelegt op het verkennen van de menselijke conditie in al haar verschijningsvormen, van het menselijk leven en de geschiedenis tot creatieve expressie, binnen de rijke diversiteit van een pluriversum. Het respecteren van de rechten en waardigheid van iedereen die deel uitmaakt van het institutionele ecosysteem is essentieel om een cultuur van onderling vertrouwen, samenwerking en gezamenlijke verantwoordelijkheid te bevorderen. Vanuit zijn engagement voor het planetaire gemeengoed van het leven in al zijn vormen, staat Kanal open voor uiteenlopende vormen van participatie, inclusie en samenwerking.

  •  We leven alle geldende bepalingen van ons personeelsreglement en onze inkoopprocedures na.
  • We verwachten van onze partners en dienstverleners dat zij dezelfde engagementen onderschrijven.
  • We respecteren de vrijheid van onze medewerkers om zich aan te sluiten bij vakbonden en werknemersorganisaties, overeenkomstig het personeelsreglement.
  • We tolereren geen enkele vorm van misbruik, dwang, bestraffing, intimidatie of bedreiging.
  • We wijzen illegale, niet-aangegeven en uitbuitende arbeidspraktijken af en verzetten ons tegen praktijken zoals dwangarbeid, slavernij, kinderarbeid en mensenhandel.
  • We verbinden ons ertoe alle medewerkers een billijk loon te betalen en dit binnen de overeengekomen termijnen uit te keren.
  • We waarborgen redelijke werktijden, een passende vergoeding voor overuren, het recht op deconnectie en voldoende rusttijden, zoals bepaald in het personeelsreglement.
  • We onderwerpen onze medewerkers niet aan enige vorm van toezicht die inbreuk maakt op hun persoonlijke levenssfeer.
  • We respecteren het recht van iedereen om vrijelijk een arbeidsrelatie aan te gaan of te beëindigen, zonder dwang of beperkingen van de bewegingsvrijheid.
  • We nemen geen persoonlijke documenten of identiteitsbewijzen van onze medewerkers in beslag.
  • We verstrekken schriftelijke arbeidsovereenkomsten in een taal die de medewerker begrijpt.

We streven ernaar onze ruimtes, infrastructuur en werkwijzen zo in te richten dat het welzijn, de waardigheid en de volwaardige participatie van iedereen die bij onze werking betrokken is centraal staan. Toegankelijkheid, gezondheid en veiligheid zijn wettelijke verplichtingen en maken integraal deel uit van een aanpak die gebaseerd is op collectieve zorg en wederzijdse verantwoordelijkheid. We beschouwen het museum als een gedeelde, inclusieve ruimte die van iedereen is. Daarbij erkennen we de intrinsieke waarde van alle vormen van lichamelijk bestaan en verwerpen we het idee van een ‘normaal’ of ‘valide’ lichaam. We willen dat toegang wordt beschouwd als een recht en niet als een voorrecht: een relationeel recht dat voortkomt uit onze onderlinge afhankelijkheid en in stand wordt gehouden door voortdurende aandacht, zorg en collectieve inzet. Daarbij erkennen we dat dit ook vraagt om verandering binnen de instelling zelf.

  • We richten ruimtes en voorzieningen in die het fysieke en emotionele welzijn van medewerkers en bezoekers bevorderen, waaronder aparte ruimtes waar medewerkers borstvoeding kunnen geven en kunnen uitrusten.
  • We streven naar een omgeving waarin incidenten worden voorkomen door mensen bewust te maken, situaties openlijk bespreekbaar te maken en samen waakzaam te blijven. Zo bevorderen we een cultuur van veiligheid en zorg.
  • We moedigen iedereen aan om bezorgdheden te uiten, zodat deze op een passende en zorgzame manier kunnen worden opgevolgd.
  • We streven ernaar de nodige voorzieningen en aanpassingen te realiseren, zoals toegangshellingen, liften, ergonomische werkplekken en ondersteunende technologieën.
  • We streven naar flexibele werktijden om tegemoet te komen aan uiteenlopende behoeften en een evenwicht tussen werk en privéleven te bevorderen, waarbij we rekening houden met de behoeften van onze instelling en haar verantwoordelijkheden tegenover het publiek.
  • We streven ernaar toegankelijke communicatievormen te gebruiken voor zowel onze interne als onze externe communicatie, om inclusiviteit te waarborgen. Daarbij houden we rekening met uiteenlopende perspectieven op toegankelijkheid, zodat we onze werkwijzen voortdurend kunnen verbeteren.
  • We creëren ruimte voor dialoog, zodat mensen met uiteenlopende vormen van lichamelijk bestaan hun perspectieven, kennis en ervaringen kunnen inbrengen en zo veel mogelijk bij de besluitvorming worden betrokken.

Het engagement voor een pluralistische en billijke werkomgeving vormt een fundamentele structurele voorwaarde voor de integriteit van de instelling. Dit engagement weerspiegelt ook de ambitie van Kanal om de menselijke ervaring en cultuur te verkennen aan de hand van universele thema's en individuele verhalen. Kanal beschouwt dit engagement als een concrete praktijk en niet als een louter symbolisch statement. Het vormt immers de basis voor het ontplooien van een collectieve verbeeldingskracht en geeft vorm aan het museum als een werkelijk gedeelde ruimte van onderlinge verbondenheid, bewustzijn en cultuur. In onze werkomgeving waarderen en respecteren we iedereen die te goeder trouw handelt en bieden we iedereen de nodige kansen en mogelijkheden om zich te ontplooien, een bijdrage te leveren en samen te werken. Door aandacht te hebben voor zowel relaties als handelen, kunnen we de grenzen van vastomlijnde identiteiten en het essentialistische denken overstijgen. De complexiteit, diversiteit en dynamische ontwikkeling van de menselijke ervaring beschouwen we als essentiële uitgangspunten. De opdracht van Kanal bestaat dan ook niet in het in stand houden van een ruimte waartoe mensen toegang krijgen en waarin ze vervolgens worden ‘geïncludeerd’, maar in het scheppen van de voorwaarden waaronder iedereen daadwerkelijk kan deelnemen aan het vormgeven van cultuur en betekenis.

  • We erkennen en waarderen diversiteit en maken daarbij geen onderscheid op basis van onder meer ras, etnische afkomst, religie, nationaliteit, leeftijd, genderidentiteit of genderexpressie, seksuele gerichtheid, handicap, uiterlijk, genetische kenmerken, medische voorgeschiedenis, burgerlijke staat, zwangerschap, ouderschap, politieke overtuiging, vakbondslidmaatschap of enige andere wettelijk beschermde grond.
  • We bevorderen een open werkcultuur waarin iedereen volledig zichzelf kan zijn (‘kom zoals je bent’) en waarin uiteenlopende ervaringen worden erkend en gewaardeerd.
  • We ontwikkelen werkkaders waarin de terminologie en uitgangspunten die de betrokken gemeenschappen zelf hanteren, worden gerespecteerd.
  • We zetten ons in om vooroordelen in aanwervingsprocedures tegen te gaan.
  • We blijven alle nodige procedures uitwerken en toepassen om een billijke verloning te waarborgen.
  • We waarborgen dat alle medewerkers op billijke wijze toegang hebben tot opleidingen en mogelijkheden voor professionele ontwikkeling.
  • We bevorderen respectvolle communicatie.
  • We streven ernaar leveranciers, dienstverleners en partners met uiteenlopende achtergronden te selecteren. 
  • We creëren ruimte voor dialoog, zodat mensen met uiteenlopende en soms sterk verschillende ervaringen hun perspectieven, kennis en feedback kunnen delen. We nemen hun inbreng daarbij zoveel mogelijk mee in de besluitvorming.
  • We stellen duidelijke doelstellingen vast op het gebied van pluraliteit en billijkheid (bijvoorbeeld voor de samenstelling van het personeelsbestand, de directie en de raad van bestuur, en voor tentoonstellingen, programma's en aanwinsten). We volgen de voortgang op en nemen verantwoordelijkheid voor de voortdurende verbetering van onze werkwijzen.
  • We passen deze principes ook toe in onze relaties met andere betrokkenen, met name in het kader van participatieve projecten, waar dat van toepassing is.

Respect en instemming zijn fundamenteel om een gedeelde ruimte voor samenwerking, zorg en co-creatie te waarborgen. Intimidatie, discriminatie en elk ander gedrag dat de waardigheid en veiligheid van anderen aantast, horen niet thuis in ons museum. Dergelijk gedrag tast de persoonlijke integriteit aan en verstoort het sociale weefsel dat ons in staat stelt samen te werken, te leren en zorg te dragen voor elkaar. Door respect en instemming centraal te stellen, beschermen we zowel ieder individu als de ruimte van verbondenheid die we met elkaar delen.

  • We verbieden elke vorm van intimidatie en discriminatie en treden daar onverwijld tegen op, ongeacht of deze zich verbaal, schriftelijk, digitaal, psychologisch of fysiek manifesteert. Dit geldt voor alle aspecten van onze werking, waaronder de aanwerving, de arbeidsomstandigheden, de evaluaties, de samenwerkingen en alle contacten binnen de instelling of namens haar.
  • We treden actief op tegen microagressies, kwetsende grappen, stereotypen en alledaagse vormen van uitsluiting die zich op de werkplek of in de omgang met anderen kunnen voordoen. Dat doen we onder meer door opleidingen aan te bieden.
  • We hanteren zowel intern als extern dezelfde normen inzake respect en zien erop toe dat deze principes worden nageleefd in de omgang met bezoekers, kunstenaars, medewerkers, dienstverleners en het publiek.
  • We melden elk geval van intimidatie of discriminatie onverwijld en volgen daarbij de bepalingen van ons personeelsreglement. 
  • We zien erop toe dat deze principes ook worden nageleefd in onze relaties met andere betrokkenen, met name in het kader van participatieve projecten, waar dat van toepassing is.

Onze collectie en programma's

De integriteit van het curatoriële werk is essentieel voor het behoud van het vertrouwen van het publiek en de legitimiteit van het museum als cultureel gemeengoed. Ze berust op ethisch en zorgvuldig onderzoek, oog voor culturele contexten en gezamenlijke verantwoordelijkheid. Deze uitgangspunten zorgen ervoor dat curatoriële beslissingen worden ingegeven door de artistieke betekenis, de culturele relevantie en het algemeen belang, en niet door persoonlijke, commerciële of door de markt gedreven belangen. Curatorieel werk is geen vorm van institutionele machtsuitoefening, maar een praktijk die draait om het delen, het creëren van ruimte, het geven van een stem aan uiteenlopende perspectieven en het mogelijk maken van diverse vormen van betrokkenheid. Zo draagt het bij aan een dynamische en pluralistische culturele omgeving.

  • We waken over de wetenschappelijke zorgvuldigheid van al ons curatoriële werk. Daartoe verrichten we voortdurend onderzoek, baseren we onze interpretaties op bronnen en verifieerbare gegevens en blijven we onze deskundigheid ontwikkelen. Zo zorgen we ervoor dat tentoonstellingen, aanwinsten en programma's goed gedocumenteerd zijn, nauwkeurig worden uitgewerkt en stevig verankerd zijn in hun context.
  • We waarborgen de transparantie en zorgvuldige documentatie van de selectiecriteria en besluitvormingsprocessen die aan curatoriële keuzes ten grondslag liggen. Op verzoek stellen we deze informatie ter beschikking van het publiek.
  • Wanneer we samenwerken met levende kunstenaars, zorgen we ervoor dat hun stem een centrale plaats inneemt in de curatoriële processen en de verwervingsprocedures.
  • In onze curatoriële praktijk geven we de voorkeur aan overleg en raadpleging en stimuleren we uiteenlopende vormen van participatie binnen onze publieksprogramma's.
  • We geven zelfstandig uitvoering aan de curatoriële visie van de artistieke leiding van het museum, zonder inmenging van andere onderdelen van de organisatie. 
  • We wijzen elke vorm van druk van buitenaf door financiers, bruikleengevers of andere betrokkenen af die onze curatoriële integriteit kan beïnvloeden of in gevaar kan brengen.
  • We maken de belangrijkste financieringsbronnen van curatoriële projecten openbaar om transparantie te waarborgen en inmenging te voorkomen.
  • We houden rekening met de culturele, historische en sociale context van kunstwerken, brengen uiteenlopende verhalen naar voren en stellen dominante perspectieven ter discussie. Daarbij geven we ook ruimte aan perspectieven die door de geschiedenis heen onderbelicht zijn gebleven, onderdrukt of gemarginaliseerd zijn.
  • We evalueren regelmatig de diversiteit en inclusiviteit binnen onze groep medewerkers en samenwerkingspartners. We zien erop toe dat onze adviseurs en partners een breed scala aan perspectieven inbrengen en zo bijdragen aan een billijkere en representatievere culturele praktijk.
  • We zijn ons bewust van de positie van waaruit we spreken, van onze eigen vooroordelen en privileges, in het bijzonder wanneer we in aanraking komen met ervaringen van gemarginaliseerde groepen. Daarbij erkennen we ook de onderliggende machtsverhoudingen.
  • We verbinden ons ertoe langdurig en grondig samen te werken met de gemeenschappen wier ervaringen we vertegenwoordigen, zodat deze accuraat, respectvol en genuanceerd worden weergegeven, zonder gemarginaliseerde personen zelf te belasten met de taak om de nodige uitleg te geven.
  • We betrekken de gemeenschappen die we vertegenwoordigen vanaf het begin bij het proces. We nodigen hen uit om bij te dragen, nemen uiteenlopende culturele perspectieven mee en verrijken zo de context van de tentoonstelling.
  • We luisteren actief naar mensen die de betrokken situaties en realiteiten zelf hebben ervaren en leren van hun ervaringen. We nemen hun reacties zorgvuldig in overweging en passen onze aanpak aan wanneer hun bijdragen daartoe aanleiding geven. Waar dat relevant is, wordt de inhoud gecreëerd door mensen die de betrokken situaties zelf hebben ervaren, om de authenticiteit van de verhalen en het curatoriële werk te waarborgen.
  • We onderzoeken hoe de vertegenwoordigde gemeenschap baat kan hebben bij de geproduceerde inhoud en zien erop toe dat zij daarvoor, waar van toepassing, naar behoren erkenning krijgt en wordt vergoed.
  • We zetten ons in voor participatieve projecten waarin geen enkele vorm van misbruik wordt getolereerd, alle deelnemers een billijke vergoeding ontvangen en passend verzekerd zijn, en de deelnemers de mogelijke psychologische, sociale en fysieke gevolgen van het project volledig begrijpen.  We zien erop toe dat elke vorm van dwang wordt uitgesloten, nemen actief maatregelen om ongelijke machtsverhoudingen tussen kunstenaars en deelnemers op te sporen en te verminderen, betrekken de deelnemers bij de besluitvorming en geven hun verhalen, identiteiten en ervaringen op een nauwkeurige en respectvolle manier weer.
  • We bestendigen geen stereotypen of vooroordelen in onze programma's, onder meer in de artistieke verbeelding.
  • We beoordelen de mogelijke impact van ons curatoriële werk kritisch. Daarbij erkennen we dat dit werk — zelfs wanneer het vanuit goede bedoelingen wordt verricht — ingrijpende en mogelijk schadelijke gevolgen kan hebben als het niet op een verantwoorde manier wordt uitgevoerd.
  • We staan er actief bij stil wiens standpunten aan bod komen in teksten, zaal- en objectteksten en interpretaties. Daarbij zorgen we ervoor dat er ruimte is voor uiteenlopende meningen en diverse perspectieven.
  • We houden rekening met de langetermijngevolgen van curatoriële projecten voor individuen en gemeenschappen. Daarbij besteden we bijzondere aandacht aan eenmalige samenwerkingen die geen ruimte bieden om duurzame relaties op te bouwen. We voorzien in opvolgactiviteiten of voortdurende begeleiding om duurzame positieve effecten te waarborgen.
  • Wanneer gevoelige of persoonlijke ervaringen aan bod komen, zorgen we ervoor dat de betrokkenen hiervoor geïnformeerde toestemming geven, met respect voor hun autonomie en rechten.
  • We erkennen de bijdrage van iedereen die aan de projecten heeft meegewerkt en zorgen ervoor dat ieders werk en kennisbijdragen op passende wijze worden vermeld en erkend.
  • We vermelden elk gebruik van generatieve AI binnen onze curatoriële praktijk.
  • We melden intern elk belangenconflict dat de curatoriële integriteit in het gedrang kan brengen, waaronder persoonlijke relaties, professionele banden, eerdere samenwerkingen, adviesopdrachten, financiële transacties, financiële afspraken of de verkoop van kunstwerken.
  • We vermijden in al onze curatoriële beslissingen actief culturele toe-eigening, schijninclusie (tokenisme), uitbuitende praktijken en het zogenaamde ‘white saviorism’: de houding waarbij iemand vanuit een bevoorrechte positie meent anderen te moeten redden.
  • We baseren onze curatoriële keuzes op voortdurend onderzoek en spelen daarbij niet opportunistisch in op thema's die door de mediaactualiteit of tijdelijke trends onder de aandacht worden gebracht. We streven ernaar om op lange termijn een diepgaand en genuanceerd inzicht te ontwikkelen in de sociaal-politieke en ecologische vraagstukken die met deze thema's samenhangen.
  • We zien erop toe dat mensen wier ervaringen worden vertegenwoordigd, niet zelf de taak krijgen om ons hierover voor te lichten. We nodigen hen uit om actief mee te werken aan de totstandkoming van de inhoud, erkennen hun bijdragen op passende wijze en vergoeden hen daarvoor waar dat van toepassing is.
  • We aanvaarden geen ongevraagde tentoonstellingsvoorstellen, noch ongevraagde voorstellen om kunstwerken uit privécollecties tentoon te stellen. Kanal kan op eigen initiatief besluiten een tentoonstelling rond een privécollectie te organiseren. Dit gebeurt onder toezicht van het curatorenteam en na een gunstig advies van het Ethisch Comité, en uitsluitend wanneer de tentoonstelling op betekenisvolle wijze bijdraagt aan onze missie, onze curatoriële programmering en onze doelstellingen van algemeen belang. Dergelijke tentoonstellingen worden nooit opgezet als blijk van erkentelijkheid jegens schenkers, noch als tegenprestatie voor financiering, steun of enig ander persoonlijk, financieel of politiek voordeel. In alle gevallen behoudt ons curatorenteam de volledige controle over de selectie, interpretatie en presentatie. Zowel de kunstwerken uit de privécollectie als de eigenaars ervan worden vooraf aan een grondig integriteitsonderzoek (due diligence) onderworpen.
  • We volgen de controverses en de publieke aandacht die ontstaan naar aanleiding van het gedrag van kunstenaars of personen die in onze collectie vertegenwoordigd zijn en van wie de werken in het museum worden tentoongesteld of deel uitmaken van een programma. Dat geldt ook wanneer er beschuldigingen zijn van wangedrag of ander problematisch gedrag, bijvoorbeeld in het kader van #MeToo-zaken.
  • We passen deze principes toe op al het curatoriële personeel, gastcuratoren en kunstenaars, evenals op alle andere personen die betrokken zijn bij het curatoriële proces en bij participatieve projecten.
  • Bij vragen of bezorgdheden over de curatoriële integriteit kan het ethisch comité worden geraadpleegd via (ethics@kanal.brussels).

Aanwinsten, in welke vorm dan ook, spelen een belangrijke rol bij het concreet invulling geven aan onze verantwoordelijkheid voor het gemeenschappelijke culturele erfgoed dat ons is toevertrouwd ten behoeve van de gemeenschappen, het publiek en toekomstige generaties. Het museum is geen eigenaar van cultuur, maar een hoeder ervan. Het heeft de opdracht de collecties als onderdeel van het culturele gemeengoed te bewaren en te beheren. De collecties moeten op een ethische en transparante manier en vanuit een sterk besef van collectieve verantwoordelijkheid worden beheerd, zodat ze voor iedereen toegankelijk blijven en voor toekomstige generaties behouden blijven.

  • We leven de normen inzake aanwinsten na die zijn vastgelegd in de ethische code voor musea van ICOM.
  • Bij onze aanwinsten richten we ons in de eerste plaats op het werk van moderne en hedendaagse kunstenaars die in Brussel en elders in België wonen en werken, en van vooraanstaande Belgische kunstenaars die zich in het buitenland hebben gevestigd. Daarnaast verwerven we erfgoedwerken van internationale kunstenaars die een bepalende rol hebben gespeeld in de geschiedenis van onze instelling.
  • Het algemeen belang en de culturele betekenis vormen de leidende principes bij al onze aanwinsten.
  • We zien erop toe dat de collectie de demografische diversiteit van Brussel en de omliggende regio weerspiegelt. Daarbij streven we naar een pluraliteit aan aanwinsten, zodat uiteenlopende culturele perspectieven in onze opdracht worden geïntegreerd, het lokale artistieke leven wordt gedocumenteerd en dominante verhalen ter discussie worden gesteld.
  • We streven ernaar verder te kijken dan dominante trends en verwachtingen. Daarbij geven we voorrang aan uiteenlopende, vaak ondervertegenwoordigde stemmen die buiten de heersende marktdynamiek blijven.
  • We staan open voor experimenten met nieuwe eigendomsmodellen binnen onze verwervingsstrategie. Het gaat onder meer om gebruiksrechten (dat wil zeggen: toegang zonder volledig eigendomsrecht), herverdeling (dat wil zeggen: het delen of opnieuw toewijzen van kunstwerken) en collectief auteurschap (dat wil zeggen: kunstwerken die in samenwerking tot stand komen of gezamenlijk eigendom zijn van meerdere personen die eraan hebben bijgedragen).
  • We streven ernaar strategische samenwerkingsverbanden aan te gaan met musea en andere instellingen om vormen van mede-eigendom mogelijk te maken, met name voor tijdgebonden kunstwerken, zoals video-, film- en geluidskunstwerken, performances en digitale kunstwerken.
  • We aanvaarden of verwerven uitsluitend werken en objecten waarvoor we de conservering op passende wijze en op lange termijn kunnen waarborgen en die we op passende wijze toegankelijk kunnen maken voor het publiek.
  • We aanvaarden geen enkele vorm van waardeoverdracht – zoals sponsoring, subsidieverlening, schenkingen, buitensporige uitnodigingen en vormen van onthaal of adviesopdrachten – noch op persoonlijke titel, noch namens de instelling, indien deze ons verwervingsproces op enigerlei wijze zou kunnen beïnvloeden.
  • We voeren een grondig voorafgaand integriteitsonderzoek uit om de eigendom en herkomst van beoogde aanwinsten te controleren, evenals de achtergrond van de schenkers. Daarbij waarborgen we transparantie en ethisch verantwoorde praktijken bij alle verwervingen en schenkingen van kunstwerken, met inachtneming van de internationale verdragen inzake kunstroof en onrechtmatige inbeslagnames.
  • We weigeren elke aanwinst wanneer er vermoedens bestaan dat het betrokken object op illegale, wederrechtelijke of onethische wijze is verworven of in bezit genomen.
  • We verwerven geen kunstwerken van schenkers of verkopers van wie de waarden niet overeenstemmen met die van onze instelling, zoals vastgelegd in deze Code.
  • Ons verwervingsproces wordt nooit beïnvloed door commerciële belangen of marktdruk.
  • We hanteren een transparant verwervingsproces waarbij een interne aanwinstenwerkgroep, een externe aanwinstencommissie en de raad van bestuur betrokken zijn. We documenteren en onderbouwen alle verwervingsbeslissingen om de transparantie en traceerbaarheid ervan te waarborgen. Een samenvatting van deze beslissingen wordt op verzoek aan het publiek ter beschikking gesteld.
  • Voor elke aanwinst sluiten we een overeenkomst met de galerie, de kunstenaar en/of diens wettelijke vertegenwoordigers. Daarin worden uitdrukkelijk de voorwaarden vastgelegd voor het gebruik, de presentatie, de reproductie en de conservering van het werk, evenals alle andere afspraken met betrekking tot het beheer van de rechten.
  • We voeren onderhandelingen op een billijke manier en maken daarbij nooit misbruik van de machtspositie of invloed van onze instelling.
  • We gebruiken een instrument om de sociale en ecologische impact van de verwerving van kunstwerken te beoordelen. Elk kunstwerk wordt aan de hand van dit instrument indicatief beoordeeld en de beoordeling wordt opgenomen in het aanwinstendossier.

Binnen het verwervingsproces passen we een procedure toe voor het beheer van belangenconflicten. Deze procedure heeft onder meer betrekking op persoonlijke en professionele relaties, eerdere samenwerkingen, adviesopdrachten, financiële transacties, onderlinge financieringsafspraken en transacties met kunstenaars, galerieën of schenkers in verband met de verkoop van kunstwerken.

Bij Kanal zetten we ons in om onze collectie ook buiten de muren van het museum zichtbaar en toegankelijk te maken. Zo dragen we bij aan de uitstraling van Brussel als dynamisch creatief centrum en spreken we een divers lokaal en internationaal publiek aan. Het in bruikleen geven van kunstwerken is meer dan een louter zakelijke transactie. Het is een vorm van culturele wederkerigheid en collectieve zorg. Het proces van wederzijdse bruiklenen draagt op lange termijn bij aan gemeenschappelijke doelstellingen en wederzijds vertrouwen. Zo ontstaat een ruimer cultureel gemeengoed dat mensen en instellingen met elkaar verbindt. Elk kunstwerk dat in bruikleen wordt genomen en elke bruikleenaanvraag dragen bij aan een steeds hechter netwerk van relaties en gedeelde verantwoordelijkheden tussen instellingen. Dat netwerk is gestoeld op respect, transparantie en een betrouwbare en zorgvuldige werkwijze. Het aldus opgebouwde culturele gemeengoed maakt kunstwerken toegankelijk voor een breder en diverser publiek en draagt tegelijkertijd bij aan het behoud ervan voor toekomstige generaties.     

  • We leven de normen inzake bruiklenen na die zijn vastgelegd in de ethische code voor musea van ICOM.
  • Bij elke aanvraag volgen we nauwgezet onze procedures voor het in bruikleen geven en nemen van kunstwerken. Dit gebeurt onder de verantwoordelijkheid van de bruikleencommissie.
  • We voeren een voorafgaand integriteitsonderzoek (due diligence) uit naar organisaties die een kunstwerk in bruikleen aanvragen of aan wie we zelf een kunstwerk in bruikleen willen geven. We werken uitsluitend samen met organisaties waarvan de waarden overeenstemmen met die van onze instelling, zoals vastgelegd in deze Code.
  • We geven geen kunstwerken in bruikleen en nemen evenmin kunstwerken in bruikleen wanneer daar gunsten of voordelen tegenover staan of wanneer daarmee invloed op de programmering of de werking van de instelling wordt beoogd. 
  • Of we nu kunstwerken in bruikleen geven of in bruikleen nemen, we leggen de afspraken vooraf vast in een bruikleenovereenkomst. Zo zijn de voorwaarden voor alle betrokken partijen duidelijk en stemmen zij daarmee in. 
  • We zien erop toe dat alle kunstwerken die we in bruikleen geven of nemen, volledig verzekerd zijn voor hun marktwaarde en, in voorkomend geval, beschermd zijn tegen mogelijke schade of verlies.
  • Bij ontvangst van kunstwerken en vóór de verzending of terugzending van werken die we in bruikleen geven of nemen, stellen we een toestandsrapport op om de staat ervan nauwkeurig te documenteren. 
  • Bij de keuze van het transport, de begeleiding door een koerier, de verpakking en alle andere aspecten van het bruikleenverkeer geven we de voorkeur aan oplossingen die rekening houden met de milieu-impact en de duurzaamheid op lange termijn. 
  • We besteden de grootste zorg aan alle aspecten van het transport, de opslag en de installatie, om de integriteit van de kunstwerken die we in bruikleen geven of nemen te waarborgen.
  • Wanneer we kunstwerken uit onze collectie aan andere instellingen in bruikleen geven: 
    • Beoordelen we elke bruikleenaanvraag van een andere organisatie, vaak in overleg met de kunstenaar. Daarbij houden we rekening met het tentoonstellingsconcept, de behoeften van de artistieke programmering, het profiel van de aanvragende instelling, haar financiële en technische mogelijkheden en haar capaciteit om de werken op passende wijze te conserveren. Ook de milieu-impact, de kosten, de voorbereidingskosten en de beschikbare tijd spelen een rol.
    • Geven we kunstwerken uitsluitend in bruikleen wanneer de context en de omstandigheden een veilige en respectvolle presentatie ervan waarborgen.
  • Wanneer we kunstwerken van andere organisaties in bruikleen nemen: 
    • Voeren we een grondig voorafgaand integriteitsonderzoek uit naar de eigendom en herkomst van de kunstwerken die we bij derden in bruikleen willen nemen. Zo waarborgen we dat de werken rechtmatig zijn verkregen en dat hun herkomst naar behoren is gedocumenteerd. Daarbij houden we ook rekening met de internationale verdragen inzake kunstroof en onrechtmatige inbeslagnames We nemen geen kunstwerken in bruikleen wanneer er vermoedens bestaan dat ze op illegale, onrechtmatige of onethische wijze zijn verkregen of in bezit genomen. 
    • We eisen dat de voorwaarden van elke bruikleen gedurende de volledige periode waarin het kunstwerk bij Kanal wordt tentoongesteld, ongewijzigd blijven, ook wanneer het werk in die periode aan een derde wordt verkocht of door een derde wordt verworven.

De kerntaak van Kanal bestaat erin zorg te dragen voor de culturele rijkdom die ons is toevertrouwd, ten behoeve van de huidige en toekomstige generaties. Het op passende wijze bewaren en tentoonstellen van kunstwerken is dan ook zowel een ethische verantwoordelijkheid als een technische verplichting die inherent is aan de uitvoering van deze opdracht. De kunstwerken die aan onze zorg zijn toevertrouwd, maken deel uit van een onschatbaar publiek erfgoed. De manier waarop we ze presenteren en conserveren, moet dan ook de waarden van billijkheid, toegankelijkheid en collectieve verantwoordelijkheid weerspiegelen. 

  • We leven de normen voor collectiebeheer na die zijn vastgelegd in de ethische code voor musea van ICOM.
  • We conserveren de kunstwerken onder passende omstandigheden. Daarbij besteden we bijzondere aandacht aan de verlichting, de temperatuur, de controle van de luchtvochtigheid en het gebruik van geschikte materialen, om de integriteit van de werken te behouden.
  • Ons conserveringsbeleid is gebaseerd op een preventieve aanpak. We streven ernaar de kunstwerken onder passende omstandigheden te bewaren en zo de noodzaak van kostbare en ingrijpende restauratie-ingrepen te vermijden.
  • Onze conserveringsinspanningen beperken zich niet tot de fysieke zorg voor kunstwerken, maar omvatten ook de voortdurende bewustmaking en voorlichting van medewerkers en publiek.
  • Via workshops en rondleidingen moedigen we bezoekers aan om zich te verdiepen in de conserveringsprocessen. Zo willen we een dieper inzicht bevorderen in het delicate evenwicht tussen kunst, milieu en technologie.
  • We zien erop toe dat alle kunstwerken, ongeacht hun herkomst of bekendheid, dezelfde mate van zorg en aandacht krijgen, met respect voor hun specifieke materialen en hun eigen geschiedenis.
  • We treffen verantwoorde en evenredige veiligheidsmaatregelen om de kunstwerken te beschermen en het vertrouwen van het publiek in de instelling te waarborgen.
  • We zien erop toe dat alle kunstwerken voldoende verzekerd zijn en beschermen ze tegen mogelijke schade of verlies tijdens het transport, de tentoonstellingsperiode of de opslag.
  • We beschikken over een noodplan, zorgen voor de opleiding van een interventieteam, waarborgen de veiligheid van bezoekers en collecties en houden een register bij van alle incidenten.
  • We beschermen de integriteit van kunstwerken door erop toe te zien dat afbeeldingen ervan niet zonder toestemming worden gebruikt of verspreid.
  • We controleren regelmatig de staat van de kunstwerken en actualiseren de bijbehorende documentatie om de conditie van de collectie op te volgen en te bewaken.
  • We beschikken over een helder en volledig documentbeheersysteem waarin alle aanwinsten, bruiklenen en conserveringsactiviteiten worden geregistreerd, zodat transparantie en verantwoordingsplicht gewaarborgd zijn.

Het in opdracht geven en produceren van kunstwerken is een wezenlijke verantwoordelijkheid en een essentieel middel waarmee het museum wereldwijd bijdraagt aan het levende culturele gemeengoed. Deze processen moeten billijk en transparant verlopen, met de nodige zorg voor zowel de betrokken personen als de kunstwerken. Daarbij moet de artistieke vrijheid worden gewaarborgd en moeten betekenisvolle en duurzame creaties mogelijk worden gemaakt. Het gaat om gezamenlijke processen van culturele co-creatie, waarbij middelen, risico's, auteurschap en betekenis op uiteenlopende, maar voor alle betrokkenen aanvaardbare wijze worden georganiseerd en gedeeld. Deze praktijken zijn geworteld in de beginselen en werkwijzen van de solidaire economie en leggen de nadruk op onderlinge ondersteuning, een billijke verdeling van middelen en collectief eigendom.

  • We komen al onze verplichtingen op het gebied van productie en opdrachten na. In onze relaties met kunstenaars en andere betrokkenen tonen we ons betrouwbaar en handelen we op een manier die vertrouwen wekt.
  • We verdedigen de artistieke vrijheid en waarborgen dat kunstenaars gedurende het hele proces van opdrachtverlening en productie hun creatieve autonomie behouden.
  • We bieden billijke en transparante contracten, waarin de vergoedingen, budgetten, termijnen en intellectuele-eigendomsrechten duidelijk worden vastgelegd. Zo waarborgen we dat kunstenaars de passende rechten op hun werk behouden en zeggenschap blijven uitoefenen over de morele aspecten ervan.
  • We voeren onderhandelingen op een billijke manier en maken bij het verlenen van opdrachten nooit misbruik van de machtspositie of invloed van onze instelling.
  • We dragen zorg voor het fysieke en emotionele welzijn van alle betrokkenen en erkennen het belang van een veilige werkomgeving waarin aandacht en respect voor elkaar centraal staan.
  • We ontvangen geen commissie op de verkoop van kunstwerken die we tentoonstellen. Productie- en coproductiekosten kunnen wel worden vergoed, voor zover dit vooraf is overeengekomen. 
  • We maken alle vormen van institutionele en externe steun openbaar en zorgen voor transparantie over de financiële en logistieke bijdragen die we ontvangen.  We voeren een voorafgaand integriteitsonderzoek uit naar aanvullende financiers om na te gaan of zij dezelfde waarden delen als onze instelling en of hun betrokkenheid geen reputatierisico met zich meebrengt.
  • We streven ernaar om in alle aspecten van onze productie- en opdrachtprocessen milieuvriendelijke praktijken voorop te stellen. Dit kadert in ons beleid inzake maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO). Daarbij blijven we de artistieke vrijheid van kunstenaars te allen tijde respecteren.

De publieke programma's, het onderzoek, de publicaties, de archiefwerking en de bibliotheek zijn van essentieel belang voor de rol van het museum als hoeder van gedeelde kennis, het culturele geheugen en de kritische reflectie. Als instelling die bijdraagt aan het culturele gemeengoed op het gebied van kunst, voert Kanal deze activiteiten uit met de nodige zorgvuldigheid, transparantie en verantwoordelijkheidszin. Daarbij zien we erop toe dat ze toegankelijk blijven, op verantwoorde wijze worden uitgevoerd en gevrijwaard blijven van ongepaste particuliere beïnvloeding. Bij Kanal weerspiegelen deze processen een ethiek van co-creatie en herverdeling. Daarbij laten we ons leiden door onze verantwoordelijkheid tegenover het publiek, alle betrokkenen die aan deze processen bijdragen en de vitaliteit van het culturele ecosysteem op lange termijn. Deze aanpak is de doeltreffendste manier om kennis voor toekomstige generaties te bewaren. 

  • We zien toe op de nauwkeurigheid van de informatie, een zorgvuldige toeschrijving van alle bijdragen en de intellectuele integriteit. Daarbij vermijden we plagiaat, een vertekende of misleidende voorstelling van zaken en elke vorm van uitbuiting van kennis.
  • We vragen de betrokkenen om geïnformeerde toestemming voor interviews, reproductie en het gebruik van materiaal voor archivering. Daarbij staan transparantie en respect voor iedereen die aan deze activiteiten bijdraagt voorop.
  • Bij al deze activiteiten respecteren we de morele rechten en de beginselen van billijk gebruik.
  • We verzetten ons tegen elke inmenging van financiers, de markt of politieke actoren om de onafhankelijkheid van onze publieke programma's, onderzoeksactiviteiten, publicaties en archiefwerking te waarborgen.
  • We maken alle financieringsbronnen van onze publieke programma's, onderzoeksactiviteiten, publicaties en archiefwerking openbaar.
  • We melden belangenconflicten en houden rekening met alle persoonlijke of professionele banden die ons werk zouden kunnen beïnvloeden.
  • We geven de voorkeur aan vrije toegang en meertalige verspreiding, zodat kennis toegankelijk wordt voor een breed en divers publiek. We overwegen ons materiaal ook in andere talen te vertalen om de toegang ertoe te vergemakkelijken voor gemeenschappen die een centrale rol spelen in een programma of tentoonstelling.
  • We zien erop toe dat zowel de gedrukte als de digitale verspreiding op milieuvriendelijke wijze gebeurt en de ecologische voetafdruk daarbij zo klein mogelijk blijft.
  • We ontwikkelen en beheren onze bibliotheek als een onafhankelijk gemeenschappelijk kennisgoed waarin uiteenlopende kennisvormen samenkomen. Daarbij waarborgen we de diversiteit aan bronnen en perspectieven, transparantie en intellectuele integriteit bij de selectie en het gebruik van materiaal, een respectvolle omgang door de gebruikers en een billijke, open en niet-uitbuitende toegang tot kennis.
  • We verwijzen naar de paragraaf ‘Curatoriële integriteit’ om de samenhang te waarborgen tussen onze publieke programma's, onderzoeksactiviteiten, publicaties en archiefwerking.

Onze betrokkenen

Kunstenaars zijn essentiële mede-makers en betrokkenen bij het culturele gemeengoed. Hun werk staat centraal in de opdracht van het museum als openbare instelling die zich toelegt op het creëren en delen van cultuur, verbeelding en kritisch denken. We respecteren en ondersteunen hun bijdragen en zien erop toe dat kunstenaars een billijke vergoeding ontvangen en op passende wijze worden gehonoreerd, volgens regelingen die beantwoorden aan ethische beginselen en het streven naar structurele billijkheid.

  • We sluiten met kunstenaars schriftelijke overeenkomsten waarin de verwachtingen, de planning, de vergoedingen, de afspraken over de verzekering, de productiemiddelen en de intellectuele-eigendomsrechten duidelijk worden vastgelegd. We zien erop toe dat deze overeenkomsten billijk en evenwichtig zijn (zonder dat onze institutionele positie daarbij in ons voordeel doorweegt) en helder, begrijpelijk en beknopt zijn geformuleerd.
  • We vergoeden kunstenaars tijdig en op passende wijze voor de presentatie van hun werk, evenals voor de tijd die zij eraan besteden en de prestaties die zij leveren. Daarbij houden we ons aan ons Charter voor honoraria en onthaal en aan de richtlijnen van juistisjuist.be.
  • We zien erop toe dat er voldoende productiemiddelen beschikbaar zijn, naast de vergoedingen, om kunstenaars te ondersteunen bij hun werk met ons.
  • We vragen kunstenaars niet, noch rechtstreeks noch onrechtstreeks, om geschenken, schenkingen, gratis kunstwerken, kunstwerken tegen een prijs onder de marktwaarde of enig ander voordeel.
  • We respecteren de artistieke vrijheid van kunstenaars. We geven hun alleen advies wanneer dat relevant is of wanneer zij daar zelf om vragen, zonder ons te mengen in het artistieke proces.
  • We streven ernaar kunstenaars binnen het museum voldoende ruimte en middelen ter beschikking te stellen om projecten en collectieve initiatieven te ontwikkelen die hun autonomie versterken en hen in staat stellen buiten de gebruikelijke tussenpersonen op de kunstmarkt om te werken.
  • We werken actief samen met kunstenaars met uiteenlopende achtergronden, met bijzondere aandacht voor stemmen die door de geschiedenis heen zijn verwaarloosd, onderdrukt of gemarginaliseerd. Daarbij vermijden we elke vorm van uitbuitende vertegenwoordiging of schijninclusie (tokenisme).
  • We vragen toestemming voor het gebruik van kunstwerken, afbeeldingen en uitspraken van kunstenaars. Daarbij zien we erop toe dat hun bijdragen correct worden toegeschreven en dat zij de nodige zeggenschap over hun werk behouden.
  • We bieden kunstenaars een ondersteunende en respectvolle werkomgeving en houden rekening met hun eventuele behoeften op het gebied van toegankelijkheid en logistiek.
  • We communiceren op een respectvolle en transparante manier met kunstenaars en dragen zo bij aan een veilige en zorgzame werkomgeving. Daarbij vermijden we neerbuigend taalgebruik, buitensporige beloftes, uitbuitend gedrag, misleidende formuleringen en machtsverhoudingen waarin de ene partij de andere domineert. Ook van de kunstenaars met wie we samenwerken, verwachten we dat zij respectvol met ons communiceren.
  • We voeren een voorafgaand integriteitsonderzoek (due diligence) uit naar de kunstenaars met wie we samenwerken, om na te gaan of hun activiteiten en werkwijzen verenigbaar zijn met de waarden die in deze Code tot uitdrukking komen.
  • We passen de principes uit deze paragraaf, waar van toepassing, ook toe in onze relaties met externe en gastcuratoren.

Ons museum is een gastvrije en toegankelijke openbare ruimte waar bezoekers met uiteenlopende achtergronden worden uitgenodigd om het gedeelde culturele gemeengoed te ervaren en er actief aan deel te nemen. Elk bezoek maakt deel uit van een ruimer geheel waarin zorg, dialoog en collectieve verantwoordelijkheid centraal staan. Toegankelijkheid, respect en de bijdragen van uiteenlopende betrokkenen vormen de kern van onze opdracht. Deze benadering benadrukt zowel de rechten als de verantwoordelijkheden van iedereen binnen een culturele ruimte die gebaseerd is op uitwisseling, ruimte biedt aan uiteenlopende perspectieven en iedereen aanmoedigt om actief deel te nemen, bij te dragen en samen cultuur te creëren.

  • We streven ernaar onze publieke ruimtes, tentoonstellingen en programma’s voor alle bezoekers fysiek en intellectueel toegankelijk te maken, met bijzondere aandacht voor ondervertegenwoordigde gemeenschappen.
  • We moedigen iedereen aan om naar het museum te komen zoals die is (‘kom zoals je bent’). Daarbij erkennen en waarderen we de diversiteit aan ervaringen.
  • We streven naar een aanbod van talen dat is afgestemd op de uiteenlopende behoeften van ons publiek, met bijzondere aandacht voor de gemeenschappen die rechtstreeks bij onze activiteiten betrokken zijn.
  • We stellen zowel genderneutrale als gendergebonden toiletten ter beschikking om tegemoet te komen aan de behoeften van alle bezoekers.
  • Waar nodig waarschuwen we bezoekers vooraf voor inhoud die heftige of moeilijke reacties kan oproepen. We vragen hun instemming, zodat ze weloverwogen kunnen beslissen of ze met die inhoud geconfronteerd willen worden. Waar relevant stellen we hun ook aanvullende vormen van ondersteuning ter beschikking.
  • We vragen bezoekers actief om feedback om de bezoekerservaring voortdurend te verbeteren.
  • We streven ernaar onze publieke ruimtes, tentoonstellingen en programma’s veilig, toegankelijk en gastvrij te maken voor alle bezoekers. We communiceren met hen op een duidelijke, transparante en respectvolle manier.
  • We behandelen iedereen die aanwezig is in onze publieke ruimtes, tentoonstellingen en publieksprogramma’s met respect, empathie en aandacht. Daarbij stimuleren we betekenisvolle uitwisselingen en een open dialoog.
  • We verdedigen het recht van iedereen om op respectvolle wijze uiteenlopende standpunten te uiten en dragen zo bij aan een klimaat van openheid en dialoog.
  • We stimuleren kritisch denken en dialoog door bezoekers uit te nodigen deel te nemen aan gesprekken die tot nadenken stemmen en ruimte bieden om hun eigen ervaringen en verhalen te delen.
  • We verwachten van bezoekers dat zij respectvol omgaan met de medewerkers, andere bezoekers en de kunstwerken.
  • We verwachten van bezoekers dat zij zich onthouden van agressief gedrag dat de museumervaring van anderen kan verstoren.
  • We hanteren een nultolerantiebeleid ten aanzien van elke vorm van intimidatie of discriminatie.
  • We stellen de bescherming van bezoekers in onze publieke ruimtes, tentoonstellingen en publieksprogramma’s voorop. Ons personeel is opgeleid om gepast op incidenten te reageren, bezoekers die ondersteuning nodig hebben bij te staan en hun welzijn centraal te stellen.
  • We zien erop toe dat bezoekers die te maken krijgen met intimidatie weten tot wie ze zich kunnen wenden en naar de juiste contactpersoon worden doorverwezen. We stellen hun een aparte ruimte ter beschikking waar ze terechtkunnen voor ondersteuning. We luisteren aandachtig en met begrip naar hen, brengen hun behoeften in kaart en nemen passende maatregelen om op de situatie in te spelen. We nemen de verklaringen van slachtoffers altijd ernstig.
  • We bieden bezoekers met specifieke toegankelijkheidsbehoeften en één begeleider per bezoeker prioritair toegang via een aangepaste toegangsregeling. Daarbij houden we rekening met de geldende veiligheidsprocedures.
  • We verwachten van bezoekers dat zij de kunstwerken respecteren en deze niet aanraken of beschadigen, overeenkomstig de wensen van de kunstenaar.
  • We vragen bezoekers rekening te houden met het geluidsniveau, het nuttigen van eten en drinken en het gebruik van flitslicht, zodat iedereen in een respectvolle omgeving van het museumbezoek kan genieten.
  • We moedigen bezoekers aan om een kritische en weloverwogen houding aan te nemen tegenover onze tentoonstellingen en programma’s, in het bijzonder wanneer de gepresenteerde inhoud hun persoonlijke overtuigingen ter discussie stelt.
  • We vragen bezoekers die ongepast gedrag vertonen, zoals beschreven in deze Code, hun gedrag te heroverwegen. Als zij weigeren hieraan gevolg te geven, kunnen zij worden verzocht het museum te verlaten. Indien nodig worden de beveiligingsdiensten of de bevoegde autoriteiten ingeschakeld. 
  • We betrekken bezoekers bij onze inspanningen om de milieu-impact van het museum te verkleinen door hen bewust te maken van die impact en hen aan te moedigen tot verantwoord gedrag.
  • We respecteren de persoonlijke levenssfeer van bezoekers en behandelen persoonsgegevens, gegevens over de ticketverkoop, camerabeelden en online interacties zorgvuldig en overeenkomstig de geldende normen inzake gegevensbescherming. 
  • Het bezoekersreglement en de bezoekersgids zijn van toepassing.

Particuliere financiers zijn belangrijke partners bij de uitvoering van de activiteiten en de verwezenlijking van de missie van het museum. We waarderen hun steun en beschouwen hen als partners die medeverantwoordelijkheid dragen voor het behoud en de ontwikkeling van het gedeelde culturele gemeengoed. Particuliere financiering is niet alleen een vorm van ondersteuning, maar brengt ook een engagement met zich mee ten aanzien van de waarden van zorg, transparantie, culturele autonomie en gedeelde verantwoordelijkheid. Als partners die bijdragen aan de verwezenlijking van de opdracht van Kanal, beschouwen we deze financiers niet als eigenaars, beïnvloeders of besluitvormers, maar als volwaardige bijdragers die het culturele ecosysteem verrijken en ondersteunen.     

  • We maken de financieringsgegevens openbaar om transparantie en het vertrouwen van het publiek te waarborgen.
  • We zien erop toe dat elke aanzienlijke financiering grondig wordt onderzocht, schriftelijk wordt goedgekeurd en wordt vastgelegd in een formele overeenkomst. 
  • We aanvaarden geen financiering waaraan invloed op de programmering, de werking van het museum of enig ander ongeoorloofd voordeel wordt verbonden.
  • We kunnen financiering in de vorm van commerciële sponsoring aanvaarden. In ruil daarvoor kunnen we een legitieme tegenprestatie bieden, zoals een vermelding van de geboden steun. Deze vormen van sponsoring mogen geen invloed hebben op onze programmering of de werking van het museum en mogen evenmin de indruk wekken dat Kanal reclame maakt voor de commerciële producten van de sponsors. 
  • We beoordelen of de aanvaarding van financiering de curatoriële onafhankelijkheid, de artistieke vrijheid of de geloofwaardigheid van de instelling in gevaar zou kunnen brengen.
  • Bij aanzienlijke bijdragen gaan we na of de waarden, werkwijzen en reputatie van de financiers in overeenstemming zijn met onze missie, onze waarden en de ethische normen die in deze Code zijn vastgelegd. Daarnaast onderzoeken we de herkomst van hun vermogen en voeren we de nodige integriteitscontroles uit om na te gaan of zij betrokken zijn bij onethische, illegale of schadelijke activiteiten, dan wel bij controverses. 
  • Bij bijdragen van rechtspersonen onderzoeken we ook hun beleid en prestaties op het gebied van ecologische duurzaamheid, arbeidsrechten en maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO). Zo gaan we na of hun praktijken in overeenstemming zijn met onze engagementen.
  • We aanvaarden geen artwashing: financiering waarbij een merk of persoon ons museum probeert in te zetten om het eigen imago op te poetsen of te herstellen na schandalen of ernstige kritiek in de pers of de publieke opinie.
  • We aanvaarden geen bijdragen van financiers wier waarden niet in overeenstemming zijn met die van onze instelling, zoals vastgelegd in deze Code.
  • We aanvaarden geen financiering of sponsoring van organisaties of bedrijven waarvan de activiteiten in strijd zijn met de ethische normen van deze Code. We gaan evenmin partnerschappen of andere vormen van interactie met dergelijke organisaties of bedrijven aan. Wanneer een organisatie of bedrijf waarmee we samenwerken tijdens onze samenwerking tekortschiet in de naleving van deze normen, overwegen we die samenwerking op te schorten. Bij twijfel neemt het Ethisch Comité een beslissing op basis van zowel de letter als de geest van deze Code. Daarbij houdt zij terdege rekening met het behoud van onze missie, het vertrouwen van alle betrokkenen en het algemeen belang dat we nastreven. Zij blijft daarbij steeds het vermoeden van onschuld respecteren. Het gaat bijvoorbeeld om entiteiten waarvan de hoofdactiviteit bestaat uit:
    • Bedrijven uit de tabaks- en e-sigarettenindustrie.
    • Bedrijven die actief zijn in de sector van fossiele brandstoffen, steenkool en de winningsindustrie, met aanzienlijke gevolgen voor het milieu.
    • Wapenproducenten en militaire dienstverleners.
    • Bedrijven die bewakingsapparatuur of -software produceren (zoals drones, AI-systemen en semafoons) die voor militaire doeleinden worden gebruikt of op een manier worden ingezet die strijdig is met internationale normen inzake de bescherming van de persoonlijke levenssfeer.
    • Organisaties die betrokken zijn bij ernstige en systematische schendingen van de mensenrechten of het milieu, bij corruptie, fraude, intimidatie, discriminatie, schendingen van de persoonlijke levenssfeer of aantastingen van de vrijheid van meningsuiting, of bij andere praktijken die in strijd zijn met deze Code. Dit omvat ook organisaties die betrokken zijn bij ernstige lopende gerechtelijke procedures of waartegen beschuldigingen zijn geuit die ruime weerklank hebben gekregen in de media.
    • Overheden of organisaties die eigendom zijn van, gefinancierd worden door of onder zeggenschap staan van overheden waarvan door bevoegde rechtbanken of internationale instanties, in het kader van het internationaal recht, is vastgesteld dat zij ernstige schendingen van de mensenrechten of andere normen van het internationaal recht hebben begaan, of waartegen in dat verband een formeel onderzoek loopt of een formele procedure is ingesteld.

Als openbare instelling baseren we onze relaties met galerieën en kunstbeurzen op wederzijds respect, transparantie en onze inzet voor het algemeen belang. Hoewel galerieën en kunstbeurzen een belangrijke rol spelen in het culturele ecosysteem, bestaat onze voornaamste verantwoordelijkheid erin de eigen opdracht van het museum te behartigen: zorg te dragen voor het unieke culturele gemeengoed dat ons is toevertrouwd. Curatoriële integriteit en het vertrouwen van het publiek gaan daarom boven marktdruk en commerciële belangen. We beoordelen onze contacten vanuit onze verantwoordelijkheid voor het behoud en beheer van het culturele erfgoed ten dienste van het collectieve belang. Daarbij geven we de voorkeur aan gedeelde waarden en stabiliteit op lange termijn boven louter zakelijk voordeel.

  • Alle overeenkomsten bevatten duidelijke bepalingen over deelname aan tentoonstellingen, commissies, ondersteuning en financiële regelingen, om billijkheid en transparantie te waarborgen.
  • We vermijden exclusieve of beperkende overeenkomsten die de artistieke vrijheid of curatoriële onafhankelijkheid kunnen beknotten en geven de voorkeur aan overeenkomsten die de creatieve autonomie waarborgen.
  • We werken niet mee aan marktmanipulatie door galerieën, kunstbeurzen of andere betrokkenen, met inbegrip van heimelijke, samenspannende of misbruikmakende praktijken.
  • De selectie van kunstwerken voor tentoonstellingen wordt nooit beïnvloed door commerciële belangen of marktdruk.
  • We respecteren het werk van galerieën en kunstbeurzen en vragen niet om buitensporige kortingen of verkoopvoorwaarden die geen verband houden met de marktprijs. In uitzonderlijke gevallen kunnen we, naar eigen inzicht van de artistiek directeur, kunstenaars verzoeken gunstigere voorwaarden toe te kennen wanneer hun werken anders financieel buiten ons bereik zouden blijven. Dit kan alleen als de verwerving het algemeen belang dient, een betekenisvolle bijdrage levert aan onze collectie en aansluit bij de missie van Kanal: het culturele erfgoed bewaren en delen ten behoeve van het publiek.
  • We aanvaarden geen ongevraagde financiële of materiële steun die onze curatoriële autonomie, onze autonomie bij het verwerven van kunstwerken of onze organisatorische of financiële onafhankelijkheid op enigerlei wijze zou kunnen beïnvloeden. Indien nodig kunnen we dergelijke steun zelf op eigen initiatief aanvragen, op basis van onze curatoriële keuzes.
  • We aanvaarden geen ongevraagde tentoonstellingsvoorstellen van galerieën.
  • We kunnen kunstbeurzen in ons museum ontvangen die aansluiten bij onze missie. Wanneer we onze ruimtes verhuren voor beurzen of andere externe evenementen, communiceren we duidelijk met het publiek dat deze activiteiten geen deel uitmaken van ons curatoriële programma. Zo voorkomen we verwarring en zorgen we voor volledige transparantie over het verhuurkarakter van deze activiteiten.
  • Voordat we contacten aangaan met galerieën en kunstbeurzen, voeren we altijd een voorafgaand integriteitsonderzoek uit.

Externe dienstverleners – waaronder leveranciers, consultants en andere commerciële partners – spelen een essentiële rol in de dagelijkse werking van het museum en bij de uitvoering van zijn publieke opdracht. We beschouwen het aankoopproces als veel meer dan een louter financiële aangelegenheid: het is een vorm van ethisch partnerschap, gestoeld op zorg, verantwoordingsplicht en duurzaamheid. Bij de selectie van dienstverleners kijken we niet alleen naar hun efficiëntie, maar ook naar de mate waarin hun werkwijzen stroken met onze waarden van billijkheid, duurzaamheid, transparantie en gedeelde maatschappelijke verantwoordelijkheid.

  • Dienstverleners worden beoordeeld volgens transparante, billijke en verantwoorde procedures.
  • We organiseren open, billijke en op mededinging gebaseerde selectieprocedures om voorkeursbehandeling en belangenconflicten in onze relaties met dienstverleners te voorkomen.
  • Dienstverleners worden geselecteerd op basis van de vereiste criteria inzake kwaliteit, prijs, naleving van de mensenrechten en duurzaamheid.
  • We geven de voorkeur aan dienstverleners uit ondervertegenwoordigde groepen, met bijzondere aandacht voor ondernemingen in handen van personen uit minderheidsgroepen en lokale ondernemingen, om de diversiteit te bevorderen.
  • We nemen in alle overeenkomsten duidelijke bepalingen op over de contractvoorwaarden, de te leveren prestaties en de verantwoordelijkheden van de betrokken partijen. Zo voorkomen we misverstanden en geschillen en komen we onze sociale en ecologische verplichtingen na.
  • We evalueren regelmatig de prestaties van dienstverleners en controleren of zij aan de geldende vereisten voldoen, zodat de ethische en kwaliteitsnormen voortdurend worden nageleefd.
  • We zorgen ervoor dat commerciële activiteiten en de verhuur van ruimtes aan derden voor bezoekers en het publiek herkenbaar zijn als zodanig en duidelijk onderscheiden blijven van het curatoriële programma.
  • We werken niet samen met dienstverleners waarvan de activiteiten in strijd zijn met de ethische normen van deze Code. Raadpleeg de overeenkomstige paragraaf in het hoofdstuk ‘Particuliere financiers’ om na te gaan om welke bedrijven en organisaties het gaat.

Onze relaties met mediaprofessionals – waaronder journalisten, critici, influencers en cultuurcommentatoren, zowel via traditionele als digitale mediakanalen – zijn gebaseerd op de principes van integriteit, transparantie en zorgvuldige nakoming van onze verplichtingen tegenover alle betrokkenen bij Kanal. De media vormen essentiële platformen voor het delen van kennis, het voeren van onderbouwde kritiek en het stimuleren van culturele reflectie, en dragen zo bij aan de ontwikkeling en instandhouding van het culturele gemeengoed. Met onze mediarelaties willen we op een eerlijke, zorgvuldige en respectvolle manier bijdragen aan het publieke debat, zonder daarbij ons imago, onze naamsbekendheid of onze invloed voorop te stellen. Ook aan andere publieke spreekmomenten, zoals panelgesprekken, conferenties en debatten, nemen we op een verantwoorde manier deel.

  • We verstrekken via traditionele media en sociale media eerlijke, evenwichtige, nauwkeurige, betrouwbare, goed onderbouwde en transparante informatie. Daarbij gaan we uitsluitend in zee met erkende mediaprofessionals. We verspreiden geen desinformatie.
  • We stellen alles in het werk om ervoor te zorgen dat alle informatie die we publiceren volledig en nauwkeurig is en dat we alle vereiste toestemmingen hebben verkregen. Toch kunnen er onnauwkeurigheden voorkomen. Wie een fout opmerkt of meent dat er geen toestemming is verkregen voor het gebruik van zijn of haar afbeelding, vragen we ons daarvan op de hoogte te brengen. We zullen dit zo snel mogelijk rechtzetten.
  • We verspreiden geen ongepaste, aanstootgevende of schadelijke inhoud en tolereren dergelijke inhoud evenmin. Het gaat onder meer om haatzaaiende uitlatingen, intimidatie en expliciete inhoud. We behouden ons het recht voor om opmerkingen of inhoud die in strijd zijn met onze regels te verwijderen, zodat een respectvolle en constructieve dialoog gewaarborgd blijft.
  • We beantwoorden vragen van de media of geven interviews namens de instelling uitsluitend wanneer we daartoe gemachtigd zijn door het communicatieteam of de algemene directie. In alle andere gevallen verwijzen we vragen van de media rechtstreeks door naar het communicatieteam en volgen we de richtlijnen van dit team. Zo waarborgen we duidelijkheid, nauwkeurigheid en samenhang in onze communicatie met de media.
  • Wanneer we persoonlijke meningen uiten via sociale media-accounts waarop we ons als personeelsleden van Kanal identificeren, maken we duidelijk dat het om onze eigen standpunten gaat. Deze mogen op geen enkele wijze worden beschouwd als officiële standpunten van Kanal of aan de instelling worden toegeschreven.
  • Via onze communicatiekanalen staan we geen rechtstreekse reclame voor producten of oproepen tot aankoop toe die derden ten goede komen. Dit verbod geldt niet voor feitelijke vermeldingen van ondersteuning of samenwerkingsverbanden met derden.
  • We respecteren de onpartijdigheid en onafhankelijkheid van de media en verdedigen hun recht om zich zonder inmenging vrij uit te spreken. 
  • We onderzoeken mediapartnerschappen zorgvuldig om te voorkomen dat we betalen voor inhoud die onafhankelijk tot stand zou moeten komen onder de redactionele verantwoordelijkheid van de media.
  • We wijzen elke vorm van verhulde promotie af.  Wanneer we de publicatie van promotionele inhoud over ons museum in de media financieren of op een andere manier regelen, mag die promotionele inhoud niet de indruk wekken onafhankelijke redactionele berichtgeving te zijn.
  • We wijzen voorstellen af om in ruil voor de aankoop van advertentieruimte of andere diensten inhoud over ons museum te laten publiceren die de indruk wekt onafhankelijke redactionele berichtgeving te zijn.
  • We bieden mediaprofessionals geen amusement, buitensporige vormen van gastvrijheid, geschenken, giften, dienstverleningscontracten of andere voordelen aan wanneer die bedoeld zijn om hun berichtgeving te beïnvloeden of de indruk kunnen wekken dat dit de bedoeling is.
  • We kunnen mediaprofessionals in beperkte mate blijken van gastvrijheid aanbieden, bijvoorbeeld tijdens persmomenten of diners ter gelegenheid van een tentoonstellingsopening. Daarbij hanteren we dezelfde normen als voor andere betrokkenen.
  • We werken uitsluitend samen met influencers wier waarden en normen verenigbaar zijn met de onze en die zich ertoe verbinden hun samenwerking met Kanal transparant bekend te maken, bijvoorbeeld wanneer het om betaalde partnerschappen gaat.
  • We ondersteunen de persvrijheid en veroordelen elke schending van de vrijheid van meningsuiting en elke vervolging van journalisten, zoals gewaarborgd in artikel 19 van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens (UVRM) en de artikelen 19 en 20 van het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten (IVBPR).
  • Soms kan het nodig zijn dat we publiekelijk stelling nemen over urgente sociaal-politieke kwesties die verband houden met mensenrechten, sociale en ecologische rechtvaardigheid of de waarden waarvoor we staan. Dat geldt in het bijzonder wanneer deze kwesties verband houden met onze programmering en wanneer zwijgen zou kunnen worden opgevat als instemming met de bestaande situatie. Het kan bijvoorbeeld gaan om gewapende invasies, conflicten die het culturele erfgoed of bevolkingsgroepen treffen, misdaden tegen de menselijkheid, grootschalige schendingen van de mensenrechten, systematische beperkingen van de persvrijheid, de vrijheid van meningsuiting of de culturele participatie, en het willekeurige gebruik van wapens of antipersoonsmijnen, waardoor de burgerbevolking wordt getroffen. In dergelijke gevallen bepaalt het Uitvoerend Comité, op advies van het Ethisch Comité, of en op welke manier het museum zich uitspreekt.
  • We spreken officieel namens Kanal op conferenties of openbare evenementen uitsluitend wanneer we daartoe uitdrukkelijk en schriftelijk gemachtigd zijn door onze leidinggevende.
  • Als we als spreker of panellid willen deelnemen aan conferenties of evenementen zonder Kanal te vertegenwoordigen, doen we dat buiten onze werktijd. Deelname tijdens de werktijd is uitsluitend toegestaan met voorafgaande toestemming van onze leidinggevende. We zien erop toe dat deze persoonlijke deelname geen daadwerkelijk of potentieel belangenconflict veroorzaakt en evenmin de schijn van belangenverstrengeling met onze functie bij Kanal wekt.
  • Ongeacht de aard van het evenement en of we daarbij namens Kanal optreden, zorgen we ervoor dat er geen vertrouwelijke of niet-openbare informatie over Kanal wordt bekendgemaakt en dat onze bijdragen feitelijk en nauwkeurig blijven. We maken duidelijk onderscheid tussen onze persoonlijke opvattingen en de officiële standpunten van Kanal en doen geen lasterlijke of eerrovende uitspraken.

Samenwerking met andere musea, instellingen, stichtingen, organisaties zonder winstoogmerk en andere culturele organisaties is essentieel om gedeelde maatschappelijke en culturele waarden te bevorderen. Onze partnerschappen zijn gebaseerd op wederzijds respect, transparantie en onze inzet voor het algemeen belang. Deze samenwerkingen zijn niet gericht op individueel of institutioneel gewin, maar hebben tot doel samen betekenisvolle ervaringen en gedeelde kennis te creëren en een constructieve bijdrage te leveren aan ons unieke culturele gemeengoed. Alle partnerschappen zijn in overeenstemming met onze ethische normen, zodat onze gezamenlijke inspanningen uitdrukking geven aan ons engagement voor culturele integriteit en gedeelde verantwoordelijkheid.

  • We behandelen al onze partners met hetzelfde respect en bevorderen zo een cultuur van wederzijdse erkenning en samenwerking.
  • We ontwikkelen strategische partnerschappen met musea en andere instellingen om mede-eigendom mogelijk te maken, met name van kunstwerken die zich in de tijd ontvouwen, zoals video-, film-, geluids-, performance- en digitale kunstwerken.
  • We staan voor transparante communicatie en besluitvorming. Daarbij zien we erop toe dat alle partijen toegang hebben tot de nodige informatie en dat voor iedereen duidelijk is wat de bedoeling is.
  • We geven de voorkeur aan organisaties die zich engageren voor sociale, culturele en ecologische verantwoordelijkheid en daarbij de waarden van het culturele gemeengoed onderschrijven.
  • We richten ons op duurzame partnerschappen voor de lange termijn die bijdragen aan het behoud van culturele hulpbronnen. We vermijden kortetermijnovereenkomsten en samenwerkingen die uitbuitend van aard zijn of gericht zijn op het vergroten van de naamsbekendheid en uitstraling van de instelling, het behalen van prestatie-indicatoren of het versterken van de eigen soft power.
  • We beoordelen potentiële partners, onder meer op mogelijke belangenconflicten, en voeren een voorafgaand integriteitsonderzoek (due diligence) uit. Bij de selectie laten we ons leiden door de relevantie van de samenwerking en de mate waarin de waarden van de potentiële partners overeenstemmen met de onze, en niet door hun naamsbekendheid.
  • We gaan geen samenwerkingen aan met partners wier waarden niet stroken met die van onze instelling, zoals vastgelegd in deze Code. Raadpleeg het hoofdstuk ‘Particuliere financiers’ om na te gaan welke bedrijven en organisaties hiermee bedoeld worden. 
  • We stimuleren de vrije en open uitwisseling van kennis, onderzoeksresultaten en middelen om collectief leren en ontwikkeling te bevorderen.
  • Alle partnerschappen zijn vrij van belangenconflicten, zodat transparantie en billijkheid bij de besluitvorming gewaarborgd zijn.
  • We leggen de afspraken over elk partnerschap schriftelijk vast, met duidelijke bepalingen en verantwoordelijkheden. Zo voorkomen we misverstanden en geschillen en waarborgen we het welslagen en de integriteit van de samenwerking.
  • We gaan ook publiek-private partnerschappen aan wanneer deze bijdragen aan onze missie en doelstellingen van algemeen belang. Ook deze partnerschappen zijn gebaseerd op transparantie en wederzijds respect. We zien erop toe dat elke vorm van particuliere betrokkenheid de tentoonstellingen, collecties en programma’s van Kanal ondersteunt en niet aanstuurt.